جمعه ۱۰ شهریور ۱۳۹۶ - ۱۷:۵۶

صنعت آبا و اجدادی ایلام گرفتار مدرنیته!

ایلام، خاستگاه ملی و جهانی گلیم / محصولات چینی بلای جان صنایع دستی

گلیم

ایلام- نامش با خودش است صنایع دستی؛ یعنی آنچه که ماحصل کار دست است و ماشین در آن دخالتی ندارد و ارزش آن نیز به همین است. وقتی نقشی با دست هنرمندی منقوش می شود ارزش هنری آن بیش از ارزش مادی آن است، ساعت ها کار کردن بر روی یک طرح و رنج فراوان برای خلق یک اثر ارزشمند است.

قدس آنلاین گروه استان ها- وحید صدر سعدیه کرمی: در بین صنایع دستی، صنایعی هستند که در حال فراموشی هستند که احیای آنها به همت بیشتری هم از سوی مسئولان و هم از سوی اساتید فن نیاز دارد.

صنایع دستی ملزم به دگردیسی

معاون صنایع دستی میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان ایلام با بیان اینکه دست بافت های سنتی ایلام در کشور شناخته شده اند، می گوید: صنایع دستی و سنتی برای اینکه در جامعه امروزی بازار مصرف داشته باشند بایستی با نیازهای روز تطبیق داشته باشند چرا که در غیر اینصورت از گردونه رقابت در بازارهای مصرف خارج می شوند.

حمید بختیاری با اشاره به اینکه یکی از محصولاتی که در زندگی عشایری رونق داشته و دارد محصولی به نام «چیت» (یک نوع حصار) است که این محصول می تواند امروزه نیز کاربرد داشته باشد، می افزاید: برای اینکار بایستی کارشناسان، تحصیل کردگان و استادکاران با ارائه طراحی جدید از این صنعت دستی زنان عشایر ایلام، در زندگی نوین و فضاهای اداری می تواند بعنوان پارتیشن بندی جدید و تلفیقی از المان های سنتی و نوین معرفی شود.

وی به ثبت ملی و جهانی گلیم نقش برجسته ایلام اشاره می کند و اظهار می دارد: در سال ۱۳۶۶ یک خانم به نام سحر چلانگر در روستای زنجیره از توابع شهرستان چرداول با تلفیق گلیم ساده و یک سری نقوش، با گره قالی و با دگردیسی و ایجاد تنوع برای بازار مصرف، توانست گلیم نقش برجسته را به نام خود ثبت کند و هم اکنون این نوع دست بافت شهرت جهانی یافته است.

معاون صنایع دستی میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان ایلام به برگزاری کلاس های آموزش گلیم نقش برجسته در دیگر استان ها، توسط استادان ایلامی این صنعت اشاره می کند و ادامه می دهد: در همین راستا کلاس های آموزشی توسط مدرسان ایلامی در استان های کرمانشاه و مرکزی برای علاقه مندان گلیم نقش برجسته برگزار شده که می تواند در معرفی این هنر ایلامی تأثیرگذار باشد.

صنعت دستی منسوخ شده نداریم!

حمید بختیاری با تأکید بر اینکه در استان رشته صنایع دستی منسوخ شده نداریم، تصریح می کند: صنایع دستی در حال فراموشی در استان داریم از جمله صنعت عبابافی که در حال حاضر تنها آقای شنبه ذوالفقاری در شهر مهران که حدود ۱۰۰ سال سن دارد، به این کار مشغول است و ما نیز برای احیای این صنعت دستی شرایط آموزش برای حدود ۵ نفر از علاقه مندان این رشته در نزد آقای ذوالفقاری را فراهم کرده ایم.

وی دیگر رشته صنایع دستی در حال فراموشی در استان را جاجیم بافی معرفی کرد و خاطرنشان می سازد: جاجیم در زندگی عشایری و زندگی سنتی مردم ایلام کاربرد رخت خواب پیچ، پشتی و متکا را دارد و دوام و استحکام بسیار زیادی دارد که امروزه بدلیل تغییر نوع زندگی، وسایل جدید و متنوعی در بازار است که بایستی با نیازهای روز تغییر یابد.

معاون صنایع دستی میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان ایلام با بیان اینکه در سال اقتصاد مقاومتی تولید و اشتغال، بهترین راه برای اشتغال زایی، حمایت از صنایع دستی است، ادامه می دهد: این صنعت، حاصل دست رنج مردمان این سرزمین است و مواد اولیه آن کاملاً به صورت سنتی و طبیعی تهیه شده و تولید آن داخلی است و حمایت از آن بایستی به صورت یک فرهنگ در نظر گرفته شود.

بازاریابی و بازارشناسی صنایع دستی مشکل است

حمید بختیاری با تأکید بر اینکه صنایع تولیدی دستی بایستی مخاطب شناسی شده و محصولات با تغییر رنگ و نوع ساخت و بر اساس نیاز مخاطب تولید شوند، بیان می دارد: یکی از بهترین راه ها برای توسعه صنایع دستی، صادرات این محصولات است که تولیدات صادراتی باز هم نیازمند شناخت بازار هدف است.

وی بازاریابی و بازارشناسی صنایع دستی چه در داخل کشور و چه در خارج از کشور را مشکل می داند و تصریح می کند: امروزه فضای مجازی فرصت برابری برای تبلیغات فراهم کرده و این سازمان با شعب پست بانک در روستاها تفاهم نامه ای به امضا رسانده که در آن شعب روستایی پست بانک، صنایع دستی آن روستا را در فضای مجازی به معرض فروش گذاشته که می تواند راهی برای عرضه بهتر و سریعتر صنایع دستی روستائیان باشد.

معاون صنایع دستی میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان ایلام با اشاره به طرح ضربتی اشتغالزایی این سازمان در ۷۶ روستای هدف کشور که دو روستای استان ایلام نیز جزو آن است، می گوید: این طرح با هدف اشتغال زایی و کاهش مهاجرت روستائیان مصوب شده و روستاهای زنجیره از توابع شهرستان چرداول بعنوان خاستگاه ملی و جهانی گلیم نقش برجسته و پشت قلعه آبدانان که بیشترین مشارکت ساکنین یک روستا در تهیه و تولید صنایع دستی را دارد، معرفی شده اند.

حمید بختیاری به شعار امسال این سازمان «سال حصیر» اشاره می کند و افزاید: در روستاهای هدف این سازمان، مجوزهای لازم برای تولید صنایع دستی داده می شود و متقاضیان برای دریافت تسهیلات قرض الحسنه به بانک کارآفرینی امید معرفی می شوند و با ایجاد بازارچه های فصلی در این روستاها، زمینه معرفی و فروش محصولات فراهم شده است.

وی با بیان اینکه در روستاهای هدف، آموزش هنرجویان در ۵ رشته در دستور کار است، ادامه می دهد: در روستای پشت  قلعه اصلاح مواد اولیه و فروش از طریق تجارت الکترونیک در اولویت قرار دارد و در روستای زنجیره آموزش علاقه مندان بر روی گلیم نقش برجسته است و در همین راستا یک فضایی به مدت ۵ سال در روستای زنجیره در اختیار ما قرار دارد و ما موظف به تجهیز آن هستیم.

معاون صنایع دستی میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان ایلام به احداث کارگاه های صنایع دستی در این دو روستا اشاره می کند و اظهار می دارد: در روستای پشت قلعه ۶ کارگاه و در روستای زنجیره ۴ کارگاه تولیدی با اشتغال زایی هر کارگاه بین ۵ تا ۷ نفر فعال است و در روستای زنجیره کیوسک عرضه محصولات نیز دایر شده است.

صنایع دستی ساخت چینی آفت است

حمید بختیاری با انتقاد از واردات برخی محصولات صنایع دستی ساخت چین به کشورمان، تصریح می کند: این سازمان مسئولیت مبارزه با واردات غیرمجاز را ندارد و با این معضل بایستی در سرمنشا آن مبارزه کرد.

وی با تأکید بر اینکه هموطنانمان بایستی با فرهنگ سازی و عدم خرید محصولات وارداتی از تولید داخلی خصوصا در موضوع صنایع دستی حمایت کنند، بیان می دارد: در گام اول باید بستر لازم برای عرضه محصولات داخلی فراهم شود و صنایع دستی تولید داخل این مزیت را دارند که آلوده کننده محیط زیست نبوده و علاوه بر آن از لحاظ قیمت گذاری، ارزش واقعی آنها به خاطر این است که حاصل دست رنج، هنرمندان و تولید کنندگان است و تولید ماشینی نیست.

 سهم بیمه صنایع دستی ناعادلانه است

وی با انتقاد از توزیع ناعادلانه سهم بیمه صنایع دستی، می گوید: سهم استان برای بیمه صنعتگران صنایع دستی سه هزار نفر پیش بینی شده که تقریباً دو برابر آن ما بیمه شده داریم اما بیشتر این بیمه شدگان جزو قالی بافان و فرشبافان هستند که در واقع تحت نظر سازمان صنعت، معدن و تجارت هستند و تنها ۷۰۰ صنعتگر صنایع دستی بیمه شده که انتظار داریم تأمین اجتماعی در این خصوص راهکاری ارائه دهد و حق دیگر زحمت کشان و فعالان این حوزه نادیده گرفته نشود.