شنبه ۲۰ آبان ۱۳۹۶ - ۱۲:۵۵

باید ایران را از عراق بیرون بیندازیم!

مسعود شایگان

مک مستر

بنیاد دفاع از دموکراسی‌ها اندیشکده های نومحافظه کار مستقر در واشنگتن است که بر روی امنیت ملی و سیاست خارجی آمریکا تمرکز کرده است. این اندیشکده ۲۷ مهر در نشستی مهم و طولانی پمپئو میزبان رییس سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا سیا و ژنرال مک مستر مشاور امنیت ملی کاخ سفید بود. این دو در سخنانی به بیان دیدگاه خود درباره مسائلی چون کره شمالی، سوریه و خاورمیانه پرداختند که در این میان بخش قابل توجهی از سخنان هر دو به مسئله ایران اختصاص پیدا کرد. در این شماره بخش‌هایی از سخنان مک مستر ژنرال آمریکایی منتشر خواهد شد که به تبیین راهبردهای آمریکا علیه ایران به خصوص در مسئله عراق می‌پردازد.

قدس آنلاین- مک مستر: خوب، با تشکر از شما، خوان، برای این همه معرفی تحسین آمیز از من. من نیز تشکر بزرگی باید بکنم از خوان و کار پیشگامانه او در مقابله با تهدید و تأمین مالی تروریست‌ها. او در همه مواردی که پیرامون معرفی من گفت، به عنوان یک دوست، مربی برای من حضور داشته است، و این یک امتیاز واقعی است که در کنار او باشم. من شنیدم او گفت که مایک پمپئو را دوست دارد. شاید کمی حسادت کنم. می دانید که من خوان زارات را بیشتر دوست دارم من او را بیشتر دوست دارم. من دوستدار مارک دوبویتز بنیاد دفاع از دموکراسی‌ها هستم، و واقعاً این یک امتیاز برجسته است که او در کنار شما است. می‌خواهم از بنیاد دفاع از دموکراسی‌ها برای برگزاری این رویداد تشکر کنم و این که به من فرصتی بدهد که بخشی از این گفت‌وگو باشم و درباره تازه‌ترین تصمیم رییس جمهور با شما صحبت کنم. تصمیمی که در واقع استراتژی جامعی است درباره مشکلاتی که ایران درست کرده است. من می‌خواهم از بنیاد دفاع از دموکراسی‌ها برای کارهایی که در طول سال‌های متمادی بر روی بسیاری از مسائل مهم انجام شده است. از جمله کارهایی که در مورد تهدید ایدئولوژیک رادیکال اسلامی که جزو اولین پژوهش‌ها بود انجام دادند، اخیراً نیز بر روی تهدید از ناحیه دشمنانی که به وسیله اینترنت به جنگ اقتصادی علیه ایالات متحده می‌پردازند. ما طی این چند ماه گذشته به شدت بر مبنای پژوهش‌های بنیاد دفاع از دموکراسی‌ها و دیگر مؤسسات تحقیقاتی و مؤسسات دانشگاهی توانسته‌ایم راهبردهای متفاوتی را به پیش ببریم. البته بحث برای پیگیری و بررسی زیاد است. من قصد دارم با مارک درباره طیف وسیعی از موضوعات بحث کنم. اما تلاش می‌کنم بعضی از آنها را به صورت کلی بیان کنم و سپس در مورد استراتژی ایران صحبت می‌کنم. اول، ما با چالش‌های قدرت‌های تجدید نظر طلب روبرو هستیم که به دنبال شکل گیری سیاست‌های اقتصادی و امنیتی پس از جنگ جهانی دوم و جنگ سرد است که ایالات متحده به ایجاد و هدایت آن کمک کرد. یک نظم که مانع اختلافات قدرت برای بیش از ۷۰ سال و گسترش یک جامعه آزاد و پر رونق از دولت‌های دموکراتیک است. دوم، ما با یک چالش از رژیم‌های سرکش مواجه هستیم؛ رژیم‌های سرکش که هنجارهای بین المللی را سرنگون می‌کنند، سلاح‌های کشتار جمعی را دنبال می‌کنند و تروریست را گسترش می‌دهند تا امتیازات را از دولت‌های مسئولیت پذیر بگیرند. سوم، ما با بازیگران غیر دولتی وحشیانه روبرو هستیم که با نادانی مبارزه نمی‌کنند، نفرت پیشه هستند و از آن به عنوان توجیه برای قتل عام و بی‌رحمی غیر قابل بیان علیه بی گناهان استفاده می‌کنند. همه این کارها نیز تحت یک ایدئولوژی بی رحمانه و غیردینی صورت می‌گیرد.
این بازیگران متضاد اغلب در میدان‌های جنگ یکسان ظاهر می‌شوند. آن‌ها اغلب موازی عمل می‌کنند، اما گاهی هم که منافع آنها هماهنگ می‌شود همکاری می‌کنند. به عنوان مثال، روسیه و ایران به رژیم اسد در سوریه کمک و همیاری می‌کنند. این محور یک جنگ داخلی فرقه‌ای را تقویت می‌کند که به نوبه خود تروریست‌های اسلام گرا که خود را طرفداران دو طرف درگیر می دانند تشجیع می‌نماید.
ایران به نوبه خود از درگیری‌های مشابه و درگیری‌های عراق و یمن برای پیگیری اهداف هژمونیک استفاده می‌کند و اسراییلی‌ها و عربستان سعودی و دیگران را با تروریست‌های نیابتی شبه‌نظامی خود تهدید می‌کند.
با این حال، به دلیل تهدیدات فوری مانند این مسئله، امنیت ایالات متحده و جهان بین الملل افزایش یافته است، توان استراتژیک ما در واقع کاهش یافته است. من فکر می‌کنم رویکرد ما در سال‌های اخیر به امنیت ملی یک رویکرد تقریباً نارسیسم (خودگرایی) بوده است. استراتژیست ها اغلب براساس آنچه ما ترجیح می‌دهیم، و نه آنچه شرایط موجود می‌طلبد تصمیم گرفته‌اند.


در سال‌های اخیر ما به برنامه‌های بریده از مشکلات واقعی و ناقص که نتوانسته‌اند جوانب مشکلات پیش رو را ببینند اجازه اجرا داده‌ایم. بنابراین چالش‌های پیچیده‌ای مانند سه موردی که من به طور خلاصه به آن اشاره کردم علیه امنیت ملی ما وجود دارند. چالش‌های پیچیده‌ای مانند آنچه که در سوریه مشهود هستند و راهبردهایی را می‌طلبند که با استفاده از تمام ابزارهای ممکن و یکپارچه برای هدایت هدفمند امور استفاده شود.
بنابراین، همانطور که اولویت‌ها را برای استراتژی امنیت ملی رییس جمهور ترامپ تعیین می‌کنیم، اهمیت استفاده از همه عناصر قدرت ملی - دیپلماتیک، اطلاعاتی، نظامی، اقتصادی، اجرای قانون، اطلاعات - به صورت یکپارچه در بالای همه این فهرست اولویت‌ها قرار دارد. راهبرد جدید رییس جمهور در مورد ایران یک مثال خوب است. به جای تمرکز تقریباً کامل بر روی برجام، راهبرد جدید طیف گسترده‌ای از رفتارهای بی‌ثبات کننده و شریرانه ایران را شامل پشتیبانی مالی و مادی برای تروریسم و افراط گرایی در نظر می‌گیرد؛ همدستی این کشور در جنایات رژیم اسد علیه مردم سوریه؛ خصومت علیه اسراییل؛ تهدیدهای مکرر ایران برای آزادی ناوگان استراتژی به ویژه در خلیج فارس؛ حملات سایبری علیه ایالات متحده، اسراییل و متحدان و شرکای آمریکا در خلیج فارس؛ بدرفتاری‌های حقوق بشری؛ و بازداشت خودسرانه خارجیان، از جمله شهروندان ایالات متحده، بر اساس دلایل نادرست از جمله موارد دیگری است که در این راهبرد پیگیری می‌شود.


همانطور که رییس جمهور در ۱۳ اکتبر در سخنرانی خود اظهار داشت، استراتژی ما، تمام عناصری از قدرت ملی را به هم پیوند می‌دهد و در جهت خنثی‌سازی نفوذ بی‌ثبات‌کننده دولت ایران و محدود کردن تجاوز، به ویژه حمایت از تروریسم و ستیزه جویان هم‌افزایی می‌کند. دوم، اتحادهای سنتی ما و مشارکت‌های منطقه‌ای به عنوان مانعی پیش روی خرابکاری ایران و بازگرداندن تعادل قدرت بیشتر در منطقه باید احیا شود. و این مسئله‌ای است که رییس جمهور در روند رهبری امور به شدت به آن پرداخته است. همان طور که کار پیش می‌رود دریک درک متقابل، روابط نزدیک‌تر و تفاهم مشترک از مشکلات و نیز اقدام مشترک با متحدان سنتی و شرکای خود در منطقه پیش می‌رویم.
آن‌ها رژیم ایران و به ویژه سپاه پاسداران انقلاب اسلامی را نسبت به فعالیت‌های بدخواهانه اش سرزنش می‌کنند؛ در این حوزه کار خوان بسیار مهم است. آن‌ها هم چنین مخالف فعالیت‌های سپاه پاسداران هستند که توسط آن‌ها ثروت مردم ایران را از بین می‌برند. آن‌ها همچنین در مقابله با تهدیدهایی ایستاده‌اند که ایالات متحده و متحدان ما را تحت خطر قرار داده و از موشک‌های بالستیک و سایر سلاح‌های نامتقارن ایجاد می‌شود.
آنچه ما باید انجام دهیم این است که جامعهٔ بین‌المللی را متقاعد کنیم تا نقض گسترده حقوق بشر سپاه پاسداران و بازداشت غیرقانونی شهروندان آمریکایی و سایر خارجی‌ها را محکوم کند. و دست آخر این که، ما باید همه مسیرهای سلاح هسته‌ای ایران را از بین ببریم. بنابراین این مسیر استراتژیک است که رییس جمهور پبش روی ما قرار داده است. چالش بعدی ما برای عمل به آن این است که همانطور که به همه دوستانی که جمع شده‌اند گفتم و همانطور که وزیر امور خارجه روز گذشته در CSIS اظهار داشت که دولت‌هایی که از تروریسم به عنوان ابزار سیاست ورزی خود استفاده می‌کنند، تنها اعتبار بین المللی و جایگاه از دست رفته خود را خواهند دید.
این وظیفه و نه انتخاب هر ملت متمدنی است که با تروریسم مبارزه کند. بنابراین، ما راهبردمان را توسعه می‌دهیم، و هر جا که می‌توانیم با همکاران و متحدانمان، کار خود را شروع می‌کنیم. اکنون دیگر ما از هر عنصر قدرت ملی و تلاش‌های شرکای اصلی‌مان برای رسیدن به اهداف خود استفاده می‌کنیم.


هر کجا منابع جدید یا اجازه‌های مورد نیاز را احتیاج داریم به دنبال دست پیدا کردن به آن خواهیم رفت. در جایی که نیاز باشد سازمانها باید مجدداً شکل گرفته و یا مجدداً راه اندازی شوند، ما آنها را تغییر خواهیم داد. به کار پیوسته در کنار متحدان و همکارانمان و با اعضای کنگره ادامه خواهیم داد تا از آمریکا دفاع کنیم و منافع حیاتی‌مان را پیش ببریم.
اما ما به کمک شما نیاز داریم. ما به کمک بنیاد دفاع از دموکراسی و همه شما در اینجا نیاز داریم. ما به سازمان‌هایی مانند بنیاد دفاع از دموکراسی نیاز داریم تا دانش خود در مورد تهدیداتی که ما با آن روبرو هستند را بالا ببریم. ما به رسانه‌ها، مطبوعات، خبرنگاران تحقیقاتی نگاه می‌کنیم که در حوزه کشورهایی نظیر ایران و کره شمالی سخت تلاش می‌کنند و به ما در مورد این که چگونه این رژیم‌ها تحریم‌ها را دور می‌زنند، هنجارهای بین المللی را برانگیخته و مردم خود را مدیریت می‌کنند و همسایگان خود را تحت تأثیر قرار می‌دهند. با شناختی که شما و دیگران در مورد این تهدیدات در اختیار ما قرار می‌دهند، آمریکا می‌تواند با اعتماد به نفس عمل کند.
این اعتماد به نفس نه تنها از طریق شناخت تهدیدات، بلکه همانطور که همه ما می دانیم، از دانش افرادی است که به عنوان یک ملت در کنارشان هستیم. این اعتماد به نفس برای ایجاد اراده و تعهد برای غلبه بر مشکلاتی که ما با آن مواجه هستیم که بخشی از آن رقابت راهبردی است کاملاً ضروری است. با تشکر از شما، من علاقه دارم که با مارک هم صحبت شویم. از همه ممنونم.
با تشکر. با تشکر، خیلی ممنون اول از همه از مک مستر متشکرم که در اینجا حضور دارد. از شما نیز ممنونم که در این جا حضور دارید. وقت شما ارزشمند است از خدمات شما به ملتمان سپاسگزاریم و از شما برای درک تهدید ایران و بزرگی آن ممنونم.
من می‌خواهم با یک موضوع وسیع تربحث را شروع کنم که چگونه استراتژی‌های یکپارچه ملی را توسعه می‌دهید و آنچه که برای شما اهمیت دارد را به راه می‌اندازید.
من فکر می‌کنم شما در سخنان خود به برخی از جنبه‌ها توجه کرده‌اید. اما زمانی که شما به عنوان مشاور امنیت ملی با وظیفه توسعه این استراتژی‌ها صحبت می‌کنید مایلم که کمی درباره دیدگاه شما درباره استراتژی‌های یکپارچه و به ویژه در رابطه با استراتژی ایران صحبت کنید.


مک مستر: ما با راهنمایی رییس جمهور شروع کردیم. کسی گفت اینجا کاخ سفید، و از طریق آن و با گسترش شورای امنیت ملی آن را بسیار مهم از نظر جایگاه قرار داد.
و ما با وسعت زیادی در حوزه اقدامات، برنامه‌ها و مسئولیت‌هایی قرار گرفتیم که در واقع به اندازه وزارتخانه‌ها و آژانس‌های امنیتی مختلفی است.
بنابراین او از ما خواست که به هر کجا که می‌توانیم تمرکز کنیم. و از ادارات و سازمان‌ها در اجرای سیاست‌ها حمایت کنیم اما تمام وقت در مورد مشکلات و فرصت‌هایی که ما به عنوان یک ملت با آن روبرو هستیم، فکر کنید.
راهنمایی‌های او بر اساس این است که، من فکر می‌کنم همه ما این نکته را درک کرده‌ایم که تعادل در سال‌ها و دهه‌های اخیر علیه ایالات متحده تغییر کرده است. و ما باید بدانیم چگونه به طور مؤثر رقابت کنیم. رقابت بیشتر برای بهبود و محافظت از منافع ایالات متحده و تغییر دوباره به نفع ایالات متحده در برخی از این رقابت‌ها مهم است. به همین ترتیب، ما برای ایجاد یک استراتژی یکپارچه برای آنچه که ما آن را چالش‌های امنیت ملی می‌خوانیم کار را شروع کرده‌ایم و به سختی کار می‌کنیم.
چالش‌های اولیه که مربوط به حفاظت و پیشرفت منافع آمریکا هستند. کدام یک از چهار اصل اساسی را مهم‌ترین ها تعریف می‌کنیم؟ اول این است که از مردم آمریکا محافظت کنیم و از میهن آمریکا حمایت کنیم. دوم این است که رفاه آمریکا را بیش‌تر کنیم.
 سوم، دستیابی به صلح از طریق قدرت است. و چهارم این است که نفوذ آمریکا را زیادتر کنیم.
رییس جمهور کارهای بزرگی در تمام این چهار مورد انجام داد، ما می‌توانیم در مورد آن بیشتر صحبت کنیم البته اگر دوست دارید. اما پس از آن ما از این منافع حیاتی به عنوان دریچه‌ای استفاده می‌کنیم که از طریق آن این چالش‌های امنیت ملی را ببینیم.
وسپس ما اهداف کلیدی را بر اساس چگونگی این چالش‌ها با مردم آمریکا ایجاد می‌کنیم. این واقعاً پایه و اساس یک سیاست خارجی آمریکا و استراتژی امنیت ملی است. آنچه که ما در حال انجام آن هستیم و کابینه امنیت ملی رییس جمهور مشغول آن است این مشکلات می‌باشد.
در توصیف این وضعیت، درک اینکه چگونه این مسائل به منافع حیاتی ما پیوند می‌خورد، به این منوط است که باتعیین و اهداف کلی و سپس ارائه راهنمایی از طرف دپارتمان‌ها و آژانس‌های امنیتی، به این برسیم که چگونه می‌توانیم در مقابله با این چالش‌ها موفق شویم.
به راهی باید برسیم که اهدافمان را پیش می‌برد و از منافع ما محافظت می‌کند، موانع پیشرفت را برطرف می‌کند و بر چالش‌ها غلبه می‌کند. و این راهبردها پس از آن به ادارات و سازمان‌هایی می‌رسد و به عنوان یک راهبرد کلی برای آن‌ها تلقی می‌شود.
بنابراین شما این مسئله را در کره شمالی، در جنوب آسیا، در ایران، در مورد کوبا دیده‌اید. بنابراین ما می‌توانیم آن را ادامه دهیم چرا که به خوبی برنامه ریزی شده‌اند. بسیاری از آنها در حال اجرا هستند و برخی دیگر نیز در حال توسعه یافتن و آمادگی برای اجرا.
 اما با توجه به راهنمایی‌های شورای امنیت ملی، کابینه رییس جمهور رو به جلو حرکت می‌کند و این اجازه می‌دهد که این ادارات و سازمان‌ها شروع به اجرا و هماهنگ کردن تلاش‌های خود کنند.


دوبویتز: عالی. بنابراین ژنرال، بیایید شروع به صحبت در مورد یکی از چالش‌های مهم و اصلی که شما توضیح دادید، که ایران است بکنیم. بدیهی است در روز جمعه سخنان مهمی ایراد شد؛ سخنرانی رییس جمهور، استراتژی جدید و جامع را ارائه می‌دهد.


باید بگوییم بسیاری از بحث‌ها به طور دقیق باید مطرح شود که کدام شرط لایحه جامع توافق رعایت نشده که رئیس جمهور از تاییدامتناع نموده است؟ من می‌خواهم گفت‌وگو را به سطح گسترده‌تر برگردانم.
شما در مورد استفاده از تمام ابزارهای قدرت ملی صحبت می‌کنید و من می‌خواهم از تمام راهکارهای مختلف عملیاتی که ایران برای تهدید ایالات متحده و متحدان ما استفاده می‌کند بگویم. در عراق به دنبال چه راهکاری علیه ایران هستید؟  


مک مستر: خوب، در مورد عراق حرف زدن آسان و عمل کردن سخت است. بنابراین آنچه که ما می‌خواهیم در عراق ببینیم، یک عراق پایدار است که با ایران هماهنگ نیست. و آنچه که ما می‌خواهیم انجام دهیم این است که همچنان به عراقی‌ها کمک کنیم تا آنچه را که رییس جمهور به ما گفته است برای انجام کار با متحدان و شرکا انجام دهد.
با انجام این سه مورد اساسی باید داعش را نابود کنیم و اجازه ظهور گروه مشابه تکفیری یا سلفی جهادی دیگری را در عراق ندهیم. از بین رفتن پناهگاه‌های امن و متوقف کردن حمایت از آن‌ها، توقف تأمین بودجه آنها و شکست ایدئولوژی، درست است؟
و از بین بردن این حجم از پیوستن جمعیت آسیب‌پذیر به این نوع از سازمان‌ها. البته این نیز منوط به حصول اطمینان از این است که عراق از این دوره وحشتناک از درگیری‌ها بیرون رود.
ایالات متحده منافع بزرگی در عراق دارد. من می‌توانم بگویم که دیگرانی که در عراق مستقر هستند در حال خرابکاری در این کشور هستند. ایران به طور ویژه به دنبال آن است که عراق را ضعیف نگاه دارد و مدلی مانند حزب‌الله را در عراق به وجود آورد که در کنار آن یک دولت ضعیف وجود دارد. در حالی که دولت ضعیف است و به ایران تکیه می‌کند، ایران نیز گروه‌های نظامی غیرقانونی و تخریب گر را که بیرون از کنترل دولت هستند تقویت می‌کند. و گروه‌های مخرب و تروریستی که اگر دولت عراق روزی علیه ایران کار کند، می‌توانند علیه آن حکومت فعالیت کنند.
بنابراین، این یک مدل است که شما با کمال تأسف در کشور زیبای لبنان مشاهده می‌کنید، این یک مدل است که فکر می‌کنم در سوریه دیده می‌شود و حدود ۸۰ درصد از کسانی که می‌جنگند از طرف رژیم وحشیانه و مرگبار اسد و یا پروکسی‌های ایران می‌جنگند.


این یک مدل است که می‌بینید تلاش می‌شود در عراق اعمال شود و این چیزی است که شما می‌توانید ببینید در حال تلاش برای اجرا در یمن نیز هست، آن‌ها در حال تلاش برای اعمال آن هستند.
بنابراین همان طور که گفتم گفتن آسان است و عمل کردن سخت است. این تلاش پایدار و پیچیده‌ای را طلب می‌کند که عراق پایداری را ایجاد کند که قوی باشد که علی رغم داشتن رابطه خوب با همسایگان در آن‌ها هضم نمی‌شود.
دوبویتز: ترامپ سیاستی جامع را با استفاده از تمام ابزارهای قدرت ملی برای مقابله با نفوذ ایران طرح ریزی می‌کند تا تجاوز و تهاجم ایران در منطقه و قاسم سلیمانی، فرمانده نیروی قدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی را مهار کند.
مک مستر: آنچه در عراق دارید پس از رفراندوم عراق وارد پیچیدگی بیش‌تری شده است.
و به این ترتیب آنچه که ما می‌خواهیم در عراق ببینیم، یک عراق قوی است و البته بخشی از یک عراق قوی، یک منطقه قوی کرد است که در آن ما شرکای بسیار طولانی‌ای داریم و مشارکت ما بسیار ارزشمند است. ما به این نیاز داریم که بین طرف‌های درگیری میانجی گری کنیم تا دوستان کرد ما بتوانند امنیت، راحتی و رفاه را داشته باشند. بنابراین ما باید عراق را در راه قدرتمندتر شدن نگاه داریم تا به دامان ایران نیفتد.

*ویژه نامه روایت امروز روزنامه قدس