به گزارش سرویس فرهنگی قدس انلاین آخوند ملااحمد، عالمی بزرگ و مرجع امور شرعی مردمان نهاوند و نواحی اطراف آن به شمار می رفت. این دانشور بزرگ با کار در زمین های کشاورزی خود، زندگی را می گذراند و مطالعه، عبادت و رسیدگی به امور شرعی و اجتماعی مردم، محور اصلی زندگی او بود.
ملااحمد در پنجم ماه رجب، برابر دوازده مرداد 1306، صاحب فرزندی شد که او را علی نامید. مادر این کودک که از پرورش های پرمایه خانوادگی و نجابت ذاتی بهره ای داشت، با کوله باری از فضیلت و عطوفت، در رونق بخشیدن به کانون این خانواده می کوشید و علی قدوسی در دامان پرمهر و محبت این بانو، ایام خردسالی را گذراند.
شهید قدوسی تحصیلات ابتدایی را در زادگاهش به پایان رسانید و در سال 1323 هجری شمسی وارد حوزه علمیه قم شد و دوره کامل فقه و اصول را در محضر آیت الله العظمی بروجردی و امام خمینی (ره ) و قبل از حادثه 15 خرداد 1342 به پایان رسانید و به مقام والای اجتهاد نایل آمد .
شهید از همان آغاز طلبگی ، علاقه خاصی به اخلاق و عرفان داشت و در پی این علاقه بود که از همان ابتدا به کسب فضایل اخلاقی پرداخت . شهید قدوسی در میدان مبارزه علیه رژیم شاهنشاهی همیشه از پیشگامان بود و سابقه مبارزات وی به سالها پیش از 15 خرداد 1342 برمی گردد ، البته طی سالهای 42-1341 این مبارزات در پرتو خروش امام خمینی (ره ) علیه شاه به اوج خود رسید و وی نیز به عنوان یک شاگرد عاشق امام با فداکاری و سختکوشی به یاری مراد خویش قیام کرد و این مبارزه را همچنان ادامه داد تا این که در سال 1345 به دنبال کشف تشکیلات مبارزاتی گروهی از علما و روحانیون که رهبر معظم انقلاب اسلامی حضرت آیت الله خامنه ای و آیت الله هاشمی رفسنجانی نیز از اعضای آن بودند ، شهید قدوسی به همراه مرحوم آیت الله ربانی شیرازی دستگیر و به زندان قزل قلعه انتقال یافت . مرحوم قدوسی برای احیای فرهنگ پربار اسلامی اهمیت ویژه ای قائل بود به
همین جهت اهم فعالیت خود را صرف پایه ریزی یک یک سیستم آموزشی نو و پرثمر نمود و اعتقاد داشت که به موازت فعالیت سیاسی باید زیر بنای فرهنگی و مکتبی را نیز تقویت کرد . به دنبال این اندیشه بود که با همکاری و طراحی شهید مظلوم آیت الله بهشتی اقدام به تاسیس مدرسه حقانی (منتظریه ) و مکتب توحید کرد و با اعمال شیوه ای نو و کارساز ، این دو نهاد آموزشی را الگویی برای سایر شهرها قرار دارد.

از دیگر برنامه های مذهبی فرهنگی آیت الله شهید علی قدوسی ایجاد مدرسه طلبگی خواهران بود که قبل از آن تقریبا کلاسی که خواهران نیز بتوانند مانند برادران به فراگیری دروس اسلامی بپردازند، وجود نداشت و بعد از این اقدام بر ارزش و انسانی بود که بتدریج کلاسها ومدارس دیگری برای خواهران تاسیس گردید.
شهید فلسفه را نزد علامه طباطبائی صاحب تفسیر المیزان فرا گرفت و در فراگیری رموز فلسفه از خود نبوع فراوانی بروز داد به گونه ای که مورد توجه استاد خود قرار گرفت و استاد ، ایشان را به دامادی خود پذیرفت . شهید از اعضای هیئت مدرسین و مورد اعتماد کامل زعمای حوزه علمیه قم بود . نامبرده بعد از پیروزی انقلاب به فرمان امام خمینی (ره ) به سمت دادستان کل انقلاب برگزیده شد و پس از 31 ماه خدمت صادقانه در سنگر قضاوت به دنبال رسوایی منافقین ناجوانمردانه بر اثر انفجار یک بمب آتش زا در دادستانی کل انقلاب به فیض عظمای شهادت نایل آمد .
حاصل زندگی شهید قدوسی،‌ شش فرزند بود فرزند بزرگ ایشان دانشجوی دانشگاه مشهد و از دانشجویان پیرو خط امام بود و فعالیتهای بسیاری قبل و بعد از انقلاب داشت و یکبار هم به زندان افتاد، روز 17 شهریور در جریان یک درگیری مسلحانه در مشهد زخمی شد اما توانست فرار کند بعد از انقلاب از مسئولین انجمن اسلامی دانشگاه مشهد بود و مدتی نیز در قسمت تحقیقات دفتر تحکیم وحدت فعالیت می کرد بعد از شروع جنگ تحمیلی عراق به جبهه رفت و در روز 28صفر در هویزه با 160 نفر دیگر از همرزمانش در محاصره قوای بعثی قرار گرفت و بمقام رفیع شهادت رسیدند.
شهید آیت الله علی قدوسی، ‌از ناراحتی کبد فوق العاده رنج می برد ولی هیچگاه در کار کوتاه نیامد و بجرات می توان گفت که شبانه روز در خدمت انقلاب کار می کرد بقول یکی از دوستانش ایشان همیشه نگران بود و گریه می کرد که نکند مرا کسالت و مرض از پای درآورد و شهادت نصیبم نشود ولی از آنجا که از بندگان خاص خدا بود، به مراد خود رسید و 14 شهریور 1360 در جریان بمب گذاری برای ترور ایشان به فیض شهادت نائل گردید.

خصوصیات اخلاقی
اخلاص در عمل
وی انسانی بود بسیار متشرع و مقید بموازین شرعی تا آنجا که می توانست کار و فعالیت می کرد و تمام آنها را بر طریق موازین شرعی انجام میداد و دارای افکار انقلابی بود ، با فرهنگ انقلاب کاملاً آشنا بود فداکاری، آگاهی، مسئولیت و تعهد را هم به قدر کافی داشت. یکی از مهم ترین مسایلی که مورد توجه شهید قدوسی بود، اخلاص در عمل و انجام آن تنها برای خداوند بود. اگر کوچک ترین عمل غیر خدایی از کسی می دید، آن شخص از چشمش می افتاد. او معتقد بود که اعمال انسان هر اندازه هم کوچک، باید خدایی باشد و کاری که اخلاص نداشته باشد، انسان را دچار خودخواهی و دنیاپرستی می نماید و آن کس که این گرفتاری را داشته باشد، در صحنه نبرد حق و باطل، نمی تواند همیشه جانب حق را رعایت کند. آیت اللّه قدوسی تا آن جا که امکان داشت، مستحبات را در خفا و دور از چشم دیگران انجام می داد تا اخلاص بیش تری داشته باشد. ایشان همیشه می کوشید مساعدت ها و کمک مادی به نیازمندان، در پنهانی و بدون اطلاع دیگران انجام شود و با این که فعالیت زیادی در کمک به مستمندان انجام می داد، ولی کسی از آن آگاه و مطّلع نمی شد.
گریز از شهرت
شهید آیت اللّه قدوسی زمانی که مدیریت مدرسه حقّانی را در قم به عهده داشت، با این که موفقیت و شهرت مدرسه در بین حوزویان و دانشگاهیان روز به روز افزوده می شد، ولی خود ایشان نه تنها از این شهرت و معروف شدن راضی نبود، بلکه به دوستان خود می گفت: «اگر کسی ثابت کند که وظیفه دینی و انقلابی من نیست که در این جا بمانم و مرا از این موقعیت و شهرت نجات دهد، حاضرم جایزه ای بسیار گران به او تقدیم کنم و بسیار خوشحال خواهم شد».
استفاده از وقت
فرزند آیت اللّه قدوسی، محمد حسین قدوسی درباره وقت شناسی و استفاده مفید پدر شهید خود از اوقات شبانه روز می گوید: «به جرأت می توانم بگویم که ایشان در خانه هرگز بیکار نبودند و تمامی مدتی که در منزل بودند، دیده نشد که حتی یک ربع ساعت بیکار نشسته باشند و یا با حرف زدن وقت بگذرانند. شب و روز، جمعه و غیر جمعه برای ایشان اصلاً فرقی نداشت. ایشان آن قدر در مورد وقتش مقّید بود و به کارش می رسید که گاهی قبل از اذان صبح به مدرسه حقانی ـ که مدیریت آن را بر عهده داشتند ـ می رفت تا ببیند طلبه ها در چه حالی هستند». شهید قدوسی گاهی هیجده ساعت در شبانه روز کار می کرد و لحظه ای خم به ابرو نمی آورد و گویی از ناحیه ای دیگر انرژی می گیرد. البته کار و تلاش در راه خداوند با چنین صداقت و اخلاصی نباید هم خستگی بیاورد.

پیام امام خمینی (ره )
اینجانب سالیان طولانی از نزدیک با شهید قدوسی سابقه آشنایی داشتم و آن بزرگوار را به تقوا و حسن عمل و استقامت و مقاومت و تعهد در راه هدف می شناختم . شهادت بر او مبارک و خروج از ظلمات به سوی نور بر او ارزانی باد . راهی است که باید پیموده و سفری است که باید رفت چه بهتر که در حال خدمت به اسلام و ملت شریف اسلامی شربت شهادت نوشید و با سرافرازی به لقاء الله رسید و این همان است که اولیای معظم حق تعالی که آرزوی آن را می کردند و از خدای بزرگ در مناجات خود طلب می کردند دست یافت . گوارا باد شربت شهادت بر شهدای انقلاب اسلامی و به خصوص شهدای اخیر ما که با دست جنایتکار منفورترین عناصر پلید به جوار رحمت حق شتافتند و افتخار برای اسلام و ننگ و نفرت برای دشمنان دژخیم ملت شریف آفریدند .
شهید قدوسی از دیدگاه مقام معظم رهبری
... هم پرکار بود ، خسته نمی شد ، هم پشتکار داشت . این طور نبود که یک کاری
را رها کند و دنبال کار دیگری برود . نمونه آن مدرسه حقانی ، اگر ریاست مدرسه حقانی با کسی غیر از آقای قدوسی بود من باور نمی کنم که این مدرسه به این اندازه از فوائد و آثار می رسید . این مرد بود که نشست آنجا ، حواسش را جمع کرد از همه کارهای خود برید ، به هیچ کاری نپرداخت تا این مدرسه را به این رونق رساند و از لحاظ شکل و محتوی مدرسه را به حد مطلوب و قابل توجهی قرار داد .
آیت الله هاشمی رفسنجانی
ایشان درباره شهید قدوسی گفته اند: یک خصوصیت بارز ایشان نظم و قاطعیت بود
، در بین همه ما ایشان زبانزد بود به نظم و قاطعیت و به همین دلیل ما برای ایشان نقش مدیریتی قائل بودیم و کارهایی که در آن روزها احتیاج به مدیریت قاطعی داشت به ایشان سپرده می شد و به همین دلیل هم ایشان را مسئول محاکمات آن زمان کردند و اول مسئول زندانی ها بازداشتی از رژیم قبل در روزهای اول انقلاب که خیلی بی نظم بود کردند و این کار برای این انجام شد که بشود به آنجا نظمی داد .

منابع:
1-روزشمار شمسی. علی حائری و همکاران:197.
2-روزها و رویداد ها. علی بری دیزچی و همکاران: 156-157.
3-عدالت در خون (شهادت آیت اللّه قدوسی). سید محمد حسین کاظمینی: 116.
4-صحیفه نور .ج 9: 22.