۲۸ دی ۱۳۹۰ - ۲۳:۵۴

کد مطلب: ۲۹۴۷۲

صفحه جامعه روزنامه قدس 29 دی

نگاهی به زوایا و پیامدهای اجتماعی یک مجموعه تلویزیونی؛ تا ثریا می رود دیوار کج

گروه جامعه- محبوبه علی پور: چند هفته ای است مجموعه تلویزیونی «تا ثریا» با درونمایه اجتماعی از شبکه یک سیما در حال پخش است. گرچه سیروس مقدم کارگردان اثر، معتقد است عنوان تلخ برای این مجموعه، تعبیری رسانه ای است اما این مجموعه به دور از هرعنوان یا تعبیری، تلخی شرایط و روابط اجتماعی که بر دوش زنانی مثل ثریاست را به خوبی تصویر می کند.

زمان مطالعه: ۱ دقیقه

در این مجموعه، «ثریا» زنی میانسال است که در 35 سالگی همسرش را ازدست می دهد. او 15 سال با تنهایی هم پدر و هم مادر کودکانش است و حتی رضایت می دهد برای بهبود زندگی آن ها خانه خود یعنی تنها دارایی اش را بفروشد. همین موضوع، باعث وقوع حوادث این سریال می شود.
اگر شما جای «ثریا» باشید و در چنین شرایط دشوار اجتماعی گرفتار شوید، چه رفتارهایی خواهید داشت؟ اطرافیان شما چطور؟ شما به «ثریا» در انجام رفتارهایش چقدر حق می دهید؟ به اطرافیانش چطور؟ این ها سؤالهایی است که بسیاری از ما دیر یا زود و کم یا زیاد با آن رو به رو می شویم. پس بد نیست پیش از آن، کمی درباره اش فکر کنیم.

دفاع از «ثریا»

«الهه شاکری» 32 ساله با تحسین رعایت اصول شرعی در این مجموعه می گوید: به اعتقاد من مشکلات «ثریا» تاوان گناهانی که می کند نیست، بلکه ناشی از خجالتی بودن و یا عدم رشد اجتماعی اوست. شاید بخشی از مسایل را هم به حساب بدشانسی اش باید گذاشت.
وی ادامه می دهد: چند هفته پیش در رسانه ملی یک متخصص مذهبی به موضوعی مشابه در مجموعه «تا ثریا» اشاره می کرد و می گفت: در چنین شرایطی که افراد سرمایه ای را برای کسب منافع می دهند باید قید کنند که در سود و زیان آن معامله شریک هستند و البته می توان تاکید کرد که این شرط شامل اصل سرمایه نمی شود تا صاحب سرمایه زیان نکند.
«فریبا احمدی» هم که از مخاطبان جدی این مجموعه است می گوید: در بروز اتفاقات و حوادث این مجموعه، نمی توان فقط «ثریا» را مقصر و تنها اشتباهات او را باعث ناکامی ها و شکست هایش دانست. چون در این مجموعه به جز «حمید» داماد بزرگ ثریا که منطقی تر عمل می کند، بقیه به دنبال منافع خود هستند. هرچند که در این قضیه، ثریا به عنوان یکی از وابستگان قربانی شود. «احمدی» که مادر سه کودک است، ادامه می دهد: مشابه «ثریا» در جامعه ما کم نیستند. زنانی که سعی می کنند همیشه به بهانه «آبروداری» دشوار ترین شرایط را تحمل کنند و خواسته ها و نیاز هایشان را کتمان و یا پنهان می کنند. در حالی که آن ها هم به اندازه دیگران، حق داشتن زندگی دلخواه را دارند حتی اگر عرف و قانون آن ها را محق نداند.

مادری که فداکار است اما مدیر زندگی نیست
اما برخی نظر دیگری دارند. «اکبر- ف» کارمند، که بخشهایی از مجموعه «تا ثریا» را به تماشا نشسته، می گوید: به نظر من مهم ترین ضعف «ثریا» نبود آگاهی و قاطعیت در زندگی است. او بی هیچ تردیدی مادری فداکار است ولی مادری آگاه و مدیر محسوب نمی شود. زیرا این دیگران هستند که برای او و سرنوشتش تعیین تکلیف می کنند و در کار او دخالت دارند. او نیز با چشم بسته وارد بازی آن ها می شود. در حالی که چنین مادرانی باید با توجه به مسوولیتی که دارند آگاه تر ومنطقی تر باشند.
وی تاکید می کند: با وجود رشد تحصیلی بانوان در کشور ما هنوز هم بسیاری ازآن ها همانند قهرمان این مجموعه هستند و چشمشان به دنبال خط دیگران است که کجا بروند. در حالی که در جامعه فعلی، هر زنی باید توان مدیریت خود و دیگران را داشته باشد. همچنین هراسی نداشته باشد که برای ابراز وجود و تامین خواسته های به حق خود، با دیگران مواجه شود. زیرا درغیر این صورت، اطرافیان، او و نیاز ها و انتظاراتش را نادیده می گیرند.

تلخی های بی پایان

اما مخاطبانی هم هستند که از محتوای تلخ این مجموعه تلویزیونی نا خشنودند و تحمل دیدن مشکلات قهرمان داستان را ندارند، هر چند بصورت مستقیم یا غیرمستقیم از داستان زندگی او پند بگیرند.
«سهیلا شرفی» خانه دار می گوید: تماشای این سریال فشار زیادی بر روح و روانم وارد می کند. به نظرم این همه سختی و سیاهی در زندگی قابل قبول نیست. نمی دانم این مجموعه قرار است چه چیزی را به مخاطب بیاموزد؟
«مریم. الف» کارمند نیز از این مجموعه تعبیر به «رنج نامه» کرده و معتقد است: کارهای آقای مقدم همیشه خاص هستند. اما این اثر خیلی سنگین است. شاید به این دلیل که بی هیچ ملاحظه ای تلخی های اجتماعی، نشان داده می شود. در حالی که می شد همین موضوع، آرام تر ارائه شود. حتی بیشتر دوست داشتم، سرهنگ زنده بماند!
«سعید. م» که شغل آزاد دارد با دلخوری از این مجموعه می گوید: تلویزیون می خواهد که وقت مردم را پرکند. برایش هم مهم نیست چه نشان بدهد. این مجموعه هیچ موضوع قابل قبولی ندارد جز چند صحنه غمگین. البته مردم ما به اندازه کافی مشکل دارند به طوری که این آثار دیگر برایشان تازگی ندارد.

حاشیه هایی در کنار متن
بسیاری از بینندگان این مجموعه نیز در گفتگو با خبرنگار ما ترجیح می دهند به جای صحبت کردن درباره «ثریا» و سرنوشت او، درباره مسایل فنی و تکنیکی سریال حرف بزنند. مسایلی مثل فیلمبرداری برجسته یا بازی های خوب بازیگران و...
تردیدی نیست که کارهای تلویزیونی مثل «تا ثریا» بینندگان فراوانی دارند و از زاویه مسایل اجتماعی و خانوادگی تأثیرات زیادی بر مخاطبان می گذارند. بینندگان چنین آثاری کم و بیش با شخصیتهای مختلف داستان همذات پنداری می کنند و خود را جای بعضی از این شخصیتها قرار می دهند و این خوب است! از این جهت خوب است که اگر در چنین موقعیتهایی قرار بگیرند توان تصمیم گیری بهتر و درست تری خواهند داشت. مثلاً کسی که مانند «ثریا» در موقعیت یک قتل ناگهانی و غیرعمد قرار می گیرد می فهمد که دیر یا زود گرفتار چنگال قانون می شود و در صورت فرار، جرم او سنگین تر خواهد بود. قطعاً اگر ثریا از صحنه فرار نمی کرد مشکلات روحی و قانونی کمتری داشت و خیلی راحت تر از سوی خانواده سرهنگ بخشیده می شد.
تا چند روز دیگر، داستان «تاثریا» تمام می شود. اما زندگی صد ها ثریای جامعه ما ادامه خواهد داشت. ثریاهایی که به تنهایی جور زندگی را می کشند و کسی خرد شدنشان را جدی نمی گیرد. ثریاهایی که درچشمان زلالشان، همه آدم ها خوب و بی ریایند اما همیشه قسمت آن ها از این آدم ها، آنچه می خواهند نیست.

ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
اندراحوالات گردشگری در ایران

خسرو معتضد
«آن موقع که بحث افزایش تعطیلی عید فطر را مطرح کردیم، برخی با شلوغ بازی گفتند: چرا می خواهید تعطیلات را افزایش دهید؟ خوب نیست، مردم به شمال می روند. ما گفتیم این چه نگاهی است که شما به ارتباط انسانها دارید؟ مگر مردم دو روز تعطیل باشند، گناه می کنند؟ چرا این گونه فکر می کنید؟ زمانی که در تابستان 100 لیتر بنزین به مردم اضافه دادیم، فردی که آن زمان نماینده بود، می گفت: چرا اینطور می کنید؟ مردم بنزین را می خورند. بنده گفتم: کسی بنزین را نمی خورد بلکه مردم بنزین را مصرف می کنند تا به مسافرت بروند اما چون شما از پول بیت المال، هم سفر خارجی تان را دارید و هم خودرو در اختیارتان است، اینگونه می گویید. برخی دیگر فکر می کنند، اگر گردشگر خارجی به کشور بیاید، فرهنگ ما را نابود می کند در حالیکه ما کشوری هستیم که چند بار اشغال شده است و دانشمندان ما را کشته اند و کتابخانه ها را سوزانده اند اما باز این ملت جوانه زده است. چرا برخی می گویند: ملت با سفر به خارج از کشور خراب می شود در حالی که باید به ملت شخصیت داد. بیایید به ملت بگویید، به خارج که سفر می کنید، فرهنگ و اصالت خودتان را حفظ کنید.
«نفی و رد در فرهنگ ایرانی و اسلامی ما جایگاهی ندارد و ایران همواره کانون آزاداندیشی بوده است. دانشمندان و علمای ما وقت می گذاشتند و دنیا را می گشتند تا ببینند چه کسی حرف و اندیشه جدیدی دارد؟»
این چند خط را که خواندید قسمتهایی از سخنان رئیس جمهور در مراسم تودیع با رئیس جوان و مستعفی سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری و معارفه با رئیس جدید سازمان یادشده در تاریخ 26 دی ماه سال 1390 است.عمر مسؤولیت احمدزاده کرمانی، استاندار سابق فارس بر سازمان میراث فرهنگی و مضافات، چندان به درازا نکشید و من تصور نمی کنم ریاست جدید هم چندان در این پست بماند و خواهید دید، چند ماه دیگر باز مراسم تودیع و معارفه انجام می شود و فرد دیگری را می گمارند زیرا این سازمان سازمان بدیمنی است. نمی دانم چه رمز و رازی وجود دارد که از سالها پیش هراز چند گاه در این سازمان تغییر و تحولی انجام می شود، زیدی می رود و عمری می آید.به یاد می آورم یکی از رئیسان اسبق این سازمان حدود 12 یا 13 سال پیش چنان کار خود را جدی گرفته بود که سمینار جهانگردی در ایران را در اسپانیا برگزار کرد و آنقدر چشم انداز زیبا و دلکشی از آینده گردشگری ایران ترسیم کرد که بسیاری شب ها خوابشان نمی برد!اما این روزها متأسفانه آژانسهای گردشگری، البته نه همه شان بلکه شماری از آن ها مگس می پرانند و در جراید نوشته شده بود، چند آژانس گردشگری به جای ارائه تورهای جدید بهاره، گوسفند زنده با قصاب یا بدون قصاب عرضه می کنند!
در زمان ریاست آقای مرعشی آمدند سه سازمان را که یکی علمی، تحقیقی و پژوهشی بود، (سازمان پر کار و لایق و خوشنام اداره کل باستان شناسی سابق) دومی صنایع دستی عشایری و روستایی (از ادارات کل وزارت بازرگانی و شاید هم وزارت صنایع) با سازمان جهانگردی و ایرانگردی که نام بامسمای قشنگ پرمعنایی بود ادغام کردند، هر سه سازمان را با سریش و چسب اسکاچ به هم چسباندند و نام میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری را بر آن نهادند.در حالی که این سه از هم جدا بود. می توانستند هر سه را جزو یکی از معاونت های وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی یا یک معاون رئیس جمهوری قرار دهند. سازمانی که کار آن با آثار باستانی و عتیقه و سکه شناسی و تفحص های زیر خاکی و موزه ها و حفظ آثار باستانی بود چه ارتباطی دارد با مهمانخانه داری و ترتیب برنامه های جهانگردی و تور و رستوران و هتل و امثالهم. صنایع دستی چه ارتباطی به این دو سازمان داشت؟ اگر وزارت گردشگری داشتیم، می شد اینها را اجزای آن انگاشت. این سه سازمان در هم ادغام شدند و وظایفشان به قدری سنگین شد که از کار بازماندند.ایران از کشورهایی است که دارای جاذبه های تاریخی و باستانی و جهانگردی خوبی است. تعداد زیادی مهمانخانه و مهمانکده دارد، از زمان کوروش و داریوش و صفویه، شهرت ایران در جهان پیچیده است. صفویه آنقدر به جهانگردان لطف و محبت نشان دادند که هیچ کتابی نیست که جهانگردان خارجی نوشته و از ایران و ایرانی تعریف نکرده باشند. سه دریای پهناور که می توان بهترین دریابارهای زنانه و مردانه جداگانه را در سواحل آنها ایجاد کرد، و چهارده پانزده جزیره در بهترین خلیج نیلگون جهان با مرجان های کف دریا و نواحی بکر و دست نخورده دریای مکران (عمان) می تواند مردمی را که سال به سال رنگ آفتاب را در کشور خود نمی بینند جلب کند. غذاهای پرملات ایرانی از نظر گوارایی و تنوع و سیر کردن مشتری به مراتب بر اغذیه ترکیه و کشورهای همسایه برتری دارند. در این سی، چهل سال جاده های خوبی ساخته ایم. اگر مشکل هواپیماها حل شود، اگر راه آهن ما کمی بهتر و مرتب تر از این شود، اگر جاده ها امن تر شود، سیل گردشگر به ایران سرازیر خواهد شد.باقی حرفهایم را آقای احمدی نژاد، عالیتر و پخته تر و منطقی تر زده است.برخی چشم ندارند مردم خوشحال باشند و از زندگی لذت ببرند. خودشان همه امکانات را دارند اما می گویند من، من، مال خودم... اینست که سفر به شمال یا صد لیتر بنزین سهمیه تابستان را بر مردم روا نمی دارند و جلوی جهانگرد را به هر بهانه ای می گیرند. ترکیه که نفت ندارد قربان صدقه توریست می رود و خودم دیده ام چه خوشامد و خوش گلدی به توریستها می گویند و هر کاری می کنند که جهانگرد بیشتر به کشورشان بیاید. ان شاءا... حرفهای رئیس جمهور اجرایی شود تا مردم ما هم هوایی عوض کنند.

گروه جامعه: مراسم قرعه کشی عمره مفرده عصر دیروز از بین 6 میلیون و 500 هزار نفر ثبت نام کننده ای که در شهریور و مهر امسال اقدام به ثبت نام برای عمره مفرده کرده بودند انجام شد. این قرعه کشی با استفاده از گوی و نرم افزار رایانه ای ویژه انجام شد. نرم افزار از میان مجموع 6 میلیون و 500 هزار اسامی ثبت شده در سیستم به انتخاب گروه های اولویت به تفکیک هر یک از استان ها پرداخت. در این نرم افزار گروه ها در مجموعه های 22 هزار نفری انتخاب شدند و این نرم افزار به صورت خودکار سهمیه هر استان را به تناسب آمار نهایی ثبت نام کنندگان آن استان مشخص کرد. این اولویت ها که از 301 تا 600 را شامل می شود در اسرع وقت از سوی دو بانک ملی و ملت و از 4 طریق پیامک، ارسال مکتوب نتیجه قرعه کشی به سپرده گذاران، قرار دادن نتایج اولویت ها در سایت بانک ها و از طریق شعب بانک ملی و ملت در اختیار ثبت نام کنندگان قرار می گیرد.

گروه جامعه: رئیس کمیسیون بهداشت و درمان مجلس از کسری بودجه بیش از 3 هزار میلیارد تومانی وزارت بهداشت خبر داد و گفت: با این کسری بالا و بی توجهی های دولتی به بخش سلامت و قدیمی بودن چارتهای بیمارستانی نمی توان انتظار ارتقای سلامت مردم را داشت. حسینعلی شهریاری گفت: کار در بیمارستان بسیار سخت و بیمارستان ها نقطه ارتباط حوزه سلامت بین مسؤولان سلامت و مردم هستند و قلب تپنده بیمارستان ها، اورژانس ها هستند. اگر ارائه خدمات درست نشود عدالت در سلامت نتیجه نخواهد داد و در دولت نهم و دهم قول های زیادی به مردم داده شده ولی به جای منابع آن، وعده سر خرمن می دهند. به گفته وی بر خلاف قانون، دولت نتوانسته عدالت در سلامت و کاهش هزینه های درمانی از جیب مردم را به 30 درصد برساند.

گروه جامعه: بیمه مرکزی اعلام کرد با پایان یافتن بازنگری و اصلاح آیین نامه قدیمی بیمه زندگی در شورای عالی بیمه، آیین نامه جدید با عنوان بیمه های زندگی و مستمری از اول بهمن لازم الاجراست.
سید محمد کریمی، رئیس شورای عالی بیمه گفت: بیمه ها مکلفند تمام بیمه نامه های زندگی و مستمری خود را بر اساس مقررات این آیین نامه صادر نمایند که شامل (بیمه های خطر فوت، بیمه به شرط حیات و بیمه های مختلط) می شود.
در بیمه های حیات مبلغ بیمه به ذینفع پرداخت می شود و در بیمه فوت، شرکت بیمه تعهد می کند که در ازای پرداخت حق بیمه توسط بیمه گذار، در صورت فوت بیمه شده در مدت بیمه، مبلغ بیمه (سرمایه) را به ذینفع بیمه نامه بپردازد.

ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
تذکر جدی به سه مدیر ارشد سیما به خاطر سه سریال

مهر: معاون سیما به سه مدیر ارشد این سازمان به خاطر ساخت سریال های تلخ و ناگواری مانند «تا ثریا»، «شیدایی» و «پنجره» تذکر جدی داد. شبکه های اول، سوم و شبکه تهران به دلیل پخش این سه سریال بصورت همزمان در این شب ها، به صورت کتبی تذکر جدی گرفتند. گفته می شود علت این تذکرها، اثرگذاری منفی این سریال ها بر اعصاب مخاطب، پرداخت ناقص به نمونه یک زن ایرانی محجبه و نادرستی پرداخت به روابط محرم و نامحرم عنوان شده است. در این ابلاغیه همچنین از پرداختن به برخی مضامین دینی مانند تقبیح عمل ربا در سریال تا ثریا تقدیر شده است. در این تذکرها همچنین عنوان شده است که رویکرد معاونت سیما در این دوره ساخت سریالهای طنز، جذاب، اجتماعی و آرام بوده و به همین خاطر هرگونه متن، فیلمنامه و سفارش هایی از این قبیل که در حال ساخت است باید متوقف شود.