وداع با آقای شهید ایران

قدس آنلاین - زمانیان: کتاب «نیمکت داغ؛ از حشمت مهاجرانی تا الکس فرگوسن و ژوزه مورینیو» نوشته «حمیدرضا صدر» به تازگی توسط «نشر چشمه» به بازار کتاب آمده است و در همین مدت کوتاه توانسته نسخه‌های زیادی فروش داشته باشد.

از حشمت مهاجرانی تا الکس فرگوسن
زمان مطالعه: ۱ دقیقه

 این کتاب در سی و یک فصل به توصیف زندگی و رویکرد حرفه ای سی و چهار مربی تاریخ ساز فوتبال پرداخته. میان مربیان این نام های سرشناس برای نسل کنونی جلب نظر می کنند: سپ هربرگر، هلنیو هررا، الف رمزی، والری لوبانوفسکی، ماریو زاگالو، رینوس میشل، سزار منوتی، کارلوس بیلاردو، تله سانتانا، جووانی تراپاتونی، الکس فرگوسن، آریگو ساچی، فابیو کاپلو، گاس هیدینگ، مارچلو لیپی،آرسن ونگر، اوتمار هیتسفلد، اتو رهاگل، رافا بنیتس، ژوزه مورینیو و پپ گواردیولا...
یک فصل از کتاب هم به حشمت مهاجرانی مربی تیم‌ملی ایران در نیمه دوم دهه 1350 تعلق دارد. صدر در بخشی از کتاب اشاره کرده نوشتن این کتاب بدون پرداختن به فوتبال ایران با حفره خالی روبه‌رو می‌شد و توضیح داده مهاجرانی چگونه اولین نماینده واقعی آسیا را راهی جام‌جهانی 1978 کرد.
گفتگوی ما را با نویسنده این کتاب بخوانید:

* چه شد که به فکر نوشتن کتاب «نیمکت داغ» افتادید؟
** نوشتن در باره بزرگان مربیگری فوتبال دغدغه ام بود. از مدت ها پیش. خیلی وقت. فوتبال تدریجی شکل گرفته. هم روانشناسی اش، هم قواعد بازی اش، هم تمرین ها و هم رویکردها و روند تاکتیکی اش. جای کتابی که سیر تطور تاکتیکی فوتبال را ترسیم کرده باشد خالی بود. مثلا این که سیستم 4-2-4 چگونه به 3-4-4 بدل شد. کدام مربی ها در کدام کشورها در آن نقش داشتند و چگونه.

* نثری که شما در نوشتن این کتاب به کار گرفتید نثری زیبا و روان و بسیار ادیبانه است چه طور به این نثر رسیدید؟
** ای کاش آن چه گفتید حقیقت داشت. هرگز تصور نکرده ام نثرم زیبا و روان شده. ای کاش روزی به این قله برسم. ای کاش. اما نکته ای که حین نوشتن پیش گرفتم بیاد داشتن روش بازی خود فوتبال بود. یعنی پاس های کوتاه. کوتاه و کوتاه و سپس پاس بلند. سپس گل. یعنی اکثر جمله ها مثل پاس های کوتاه، کوتاه هستند. خیلی کوتاه. تعداد جمله های بلند هم بسیار کم هستند. از تک واژه ها هم خیلی استفاده کردم. به هر حال وقتی دست به قلم می برید باید همه تلاش خود برای توصیف موجز موضوع مدنظرتان را انجام دهید.

* این نثر به خدمت شخصیت پردازی کسانی درآمده که شما کتاب را راجع به آنها نوشته اید.
** نکته این بود که هر یک از مربی ها به یک دوره تاریخی و یک کشور تعلق داشت. ذهنیت و رویکردی مربوط به خودش داشت. یعنی باید به نوعی شخصیت پردازی برای هر یک دست می زدم. برای مثلا ویتوریو پوتزو باید حال و هوای عصر فاشیسم ایتالیا قبل از جنگ دوم شکل می گرفت و مثلا الکس فرگوسن جزئیات زندگی طبقه کارگر اسکاتلندی در سرمای زمستان.

* ویژگی دیگر «نیمکت داغ» توجه خاص شما به روحیه ، شخصیت و زندگی مربیانی است که به آن ها پرداخته اید . این شناخت از شخصیت ها را چه طور به دست آورده اید؟
** مطالعه و نت برداری. تماشای عکس های خود مربیان، تماشای واکنش هایشان حین بازی. تماشای بازی تیم هایشان اگر فیلمی در دسترس بود. خواندن مصاحبه ها و زندگینامه هایشان و البته مطالعه دوره تاریخی و کشوری که بدان تعلق داشتند. زندگینامه ها، منظورم هر زندگینامه ای است، چه یک آدم عادی و چه یک سیاستمدار و هنرمند و مربی ورزشی، بدون رسوخ به زیر پوست آنها ورای حرفه شان عاری از شور می ماند و تصنعی. عمیقا به جنبه های انسانی و روانشناسانه آدم ها ورای حرفه شان اعتقاد دارم.

* بر چه اساسی این 34 نفر انتخاب شدند؟
** تاثیری که بر روند تکامل تاریخ فوتبال داشته اند. منطورم فقط بردن جام نیست. بلکه کامل کردن شیوه های تمرین و نوآوری های فنی و حتی اقتدار شخصیتی و عصر تاریخی هم بود.

* از ایران فقط «حشمت مهاجرانی» می توانست در این فهرست جای بگیرد. مربیان ما هنوز جایگاه جهانی ندارند؟
** نمی توانستم فقط در باره فرنگی ها بنویسم. می خواستم فصلی به فوتبال ایران اختصاص داشته باشد. روش برنامه ریزی و اجرایی حشمت مهاجرانی برای فوتبال آسیا دهه 1970 میلادی نو و کارساز بود. فوتبال جهان را هم فوتبال اروپا و آمریکای جنوبی تقسیم نکرده و نخواهم کرد. فصا مربوط به او برایم بسیار مهم بود.

* به نظر شما چاپ این نوع آثار می تواند همدلی از دست رفته را به فوتبال امروز برگرداند با توجه به این که کسانی که اهل این ورزش هستند با چیزی به نام مطالعه بیگانه اند؟
** تصور نمی کنم. این قدر خوش بین نیستم. همدلی مقوله پیچیده ای است و عوامل متغیرش پرشمار هستند. خیلی زیاد. همین که اگر کتابم چند صد نفر خواننده داشته باشد هم شکرگذار خواهم بود. ببینید مهم این است مقوله های فرهنگی در کشور ما با اهمیت قلمداد شوند و فوتبال بی تردید یکی از آن مقوله ها است.

 

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
در زمینه انتشار نظرات مخاطبان رعایت چند مورد ضروری است:
  • لطفا نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
  • مدیر سایت مجاز به ویرایش ادبی نظرات مخاطبان است.
  • نظرات حاوی توهین و هرگونه نسبت ناروا به اشخاص حقیقی و حقوقی منتشر نمی‌شود.
  • نظرات پس از تأیید منتشر می‌شود.
captcha