البته این مسأله آزاد بود، ولی با گذشت زمان، نیازهای اجتماعی به اینجا رسید که نیاز بود افرادی که دین را می‌‌شناسند و نسبت به تعالیم اسلامی آگاه هستند، مشخص شوند تا مورد اعتماد مردم باشند و در صورت نیاز، به آنها مراجعه کنند. اگر بخواهیم میلیونها نفر از مردم را همواره به یاد خدا و اسلام انداخت، باید زمان و هزینه زیادی صرف کرد که نمادهای اسلامی، از جمله لباس روحانیت،‌ وسیله‌ای است که همواره مردم را به یاد خدا و تعالیم اسلامی می‌‌اندازد. برای تبیین شرایط معمم شدن و رسالتهای طلبه‌ها بعد از معمم شدن گفت و گویی را با حجت الاسلام والمسلمین حسین خانی، معاون تهذیب حوزه‌های علمیه سراسر کشور انجام داده‌ایم که از نظرتان می‌گذرد.

مجوز لباس روحانیون چگونه اعطا می‌شود؟
- لباس روحانیت نماد علم و تقواست، فردی که ملبس به لباس روحانیت می‌شود، باید این ویژگی‌ها را داشته باشد؛ عالم باشد تا حدی که بتواند نیازهای مردم را پاسخ دهد و در رفتار خود تقوا را رعایت کند، شورای عالی حوزه علمیه نیز در مصوبه سال 89 شرایط معمم شدن را دقیق تر بیان کرد که به لحاظ علمی پایان پایه پنج را برای طلاب در نظر گرفته است که با این شرط می‌توانند لباس روحانیت بپوشند. البته مساله آداب هم در مصاحبه و تحقیقی که صورت می‌گیرد احراز می‌شود و مجوز ملبس شدن به روحانیون اعطا می‌شود.

ملبس شدن روحانیون اجباری است؟
- ملبس شدن جنبه اجباری ندارد و طلاب تا اتمام سطح دو حوزه علمیه مختار هستند که بعد از اینکه پایه پنج شان تمام شد تا اتمام سطح دو، اقدام به ملبس شدن کنند، اما اگر بخواهند سطوح عالی حوزه را ادامه بدهند، ملزم هستند ملبس شوند.

طلبه‌ای که ملبس می‌شود باید دائما از این لباس استفاده کند؟
- وقتی فردی ملبس به لباس روحانیت می‌شود، باید تلبسش دائمی باشد و مرتب از این لباس استفاده کند، مگر حالت استثنایی مانند مسافرت یا انجام برنامه ورزشی پیش بیاید، ما در گذشته مشکلی برای نظارتها داشتیم، اینکه تنها در قم مجوز تلبس اجرا می‌شد، اما با توجه به مصوبه شورای عالی حوزه‌های علمیه بحث ارائه مجوز تلبس به استانها واگذارشده است و احراز اینکه فرد به طور دائم ملبس است یا نه توسط استان صورت می‌گیرد.

نظر به ضرورت وجود روحانیون در جامعه و اینکه تردد روحانیون در جامعه خود نوعی تبلیغ دین اسلام است، آیا می‌توان شرایط ملبس شدن طلبه‌ها را تسهیل کرد؟
- اتفاقا این مساله مورد درخواست بسیاری از طلبه‌ها نیز هست، زمان ملبس شدن طلبه‌ها در مصوبه قبلی اتمام پایه شش بود که با آیین نامه جدید یک پایه پایین تر آمده است، اما این لباس نماد عالم است و باید حداقل‌های علمی برای پاسخگویی به مردم در این فرد وجود داشته باشد. فرض کنید یک پزشک باید حداقل مدرک علمی را داشته باشد تا مجوز نظام پزشکی را دریافت کند، اگر ما نیاز مبرم به پزشک داشته باشیم، ولی با همه این نیازها آیا می‌شود به دانشجوی سال اول و دوم پزشکی مجوز داد؟ از این جهت حوزه علمیه هم همین طور است، ممکن است فردی باشد که سال اول پزشکی هم باشد و از نظر علمی هم در سطح عالی باشد، اما قانون طبق این استثناها تنظیم نمی شود.

وقتی طلبه‌ای ملبس می‌شود، با محدودیتهایی در جامعه مواجه است، چه رسالتها و وظایفی بر دوش طلبه‌های معمم سنگینی می‌کند و این افراد چه رفتار و آدابی را باید رعایت کنند؟
- حضرت امام خمینی(ره) جمله‌ای دارند که می‌فرمایند:«روحانی باید طوری باشد که وقتی مردم او را دیدند به یاد رسول خدا بیفتند». این تفاوت یک طلبه معمم و غیر معمم است، هر چند طلبه غیرمعمم هم باید این خصوصیت را داشته باشد، اما وقتی فردی معمم می‌شود، مردم او را به عنوان نماد حوزه و اسلام و پیامبر اکرم(ص) می‌دانند. بنابراین باید هم در پاسخگویی به سوالات مردم و هم در رفتار با شکیبایی با مردم برخورد کند.
این‌ها از اصولی است که یک روحانی باید داشته باشد و به گونه‌ای عمل کند که وقتی مردم او را می‌بینند احساس خوبی داشته باشند، امام صادق(ع) می‌فرمایند:«دوست خوب مثل عطر فروش است که اگر عطری هم از او خریداری نشود، از بوی خوش مغازه اش لذت می‌بریم».
جلسات توجیهی یا دوره‌های آموزشی خاصی را برای طلبه هایی که معمم می‌شوند در نظر گرفته اید؟
- یک دوره 30 ساعته برای افرادی که ملبس به لباس روحانیت می‌شوند طراحی شده که امیدواریم در استانهای مختلف اجرا کنم تا طلبه‌ها بدانند که رسالتهای یک طلبه‌ای که معمم شده چیست؟ بخشی از این آموزش‌ها درباره شیوه‌های ارائه احکام دینی است، بخشی رسالت روحانیت و بخشی درخصوص اخلاق تبلیغ است و زمان آغاز این دوره‌ها نیز به شرایط حوزه‌های علمیه استانها بستگی دارد.
چه مواردی موجب خلع لباس روحانیت می‌شود؟
- شرایطی که در ابتدای معمم شدن لحاظ می‌شود، اگر هر کدام از این شرایط به هم بخورد، فرد صلاحیت این لباس را ندارد و مسیر تقوا را لحاظ نکرده و از سبک زندگی اسلامی فاصله گرفته و یا یک مشکل سیاسی یا اجتماعی پیدا کرده و این قبیل موارد باعث می‌شود مجوز تلبس از فرد طلبه سلب شود.

چه توصیه‌ای به طلاب حوزه‌های علمیه که معمم می‌شوند، دارید؟
- با ملبس شدن، اتفاقاتی در زندگی طلاب می‌افتد، با این کار هویت طلبگی شان تثبیت می‌شود و از جهات دیگر توفیقات معنوی نصیب شان می‌شود، لباس روحانیت محدودیتهایی را ایجاد می‌کند که به فرد مصونیت می‌بخشد. در جنبه‌های اخلاقی موثر و در بین مردم تاثیرگذار است. یک فرد ملبس حتی رفت و آمدش در جامعه نوعی ترویج دین است، دوستان طلبه باید اهتمام ویژه‌ای نسبت به این لباس داشته باشند و سعی کنند در اسرع وقت که شرایط آن را به دست می‌آورند، مفتخر به پوشیدن لباس روحانیت شوند.

معاونت تهذیب حوزه‌های علمیه سراسر کشور چه وظایفی بر عهده دارد و چه برنامه‌ها و طرح هایی برای روحانیون در این معاونت اجرا می‌شود؟
- یکی از امتیازات حوزه‌های علمیه که شاید وجه تمایز نظام آموزشی حوزه با سایر نظام‌های آموزشی باشد، توجه به مسایل اخلاقی و اعتقادی است و از این جهت یک اقدام شایسته‌ای صورت گرفت و معاونتی در حوزه علمیه با عنوان معاونت تهذیب تاسیس شد، با اینکه در دانشگاه‌ها معاونتی را تحت عنوان معاونت فرهنگی داریم، اما این عنایت در حوزه‌های علمیه بوده که عنوان این مجموعه عنوان تهذیب باشد و کلیه برنامه هایی که در این مجموعه انجام می‌شود، در جهت خودسازی و زمینه سازی برای رشد معنوی طلاب باشد.
در معاونت تهذیب پنج رسالت عمده را بر عهده داریم که اولین و مهم ترین رسالت، تربیت اخلاقی طلاب است که به برنامه‌ریزی در زمینه ارتقای سطح اخلاقی طلبه‌ها می‌پردازند، از قبیل برگزار کردن درس‌های اخلاق، بخش دیگر در ارتباط با مسایل فرهنگی حوزه‌های علمیه است مانند برنامه ریزی به منظور ارتقای سطح فرهنگی، اجتماعی و سیاسی طلاب از طریق برگزاری سیرهای مطالعاتی، برگزاری دوره‌های بصیرت سیاسی و نشستهای فرهنگی و سیاسی و ...
دفتر دیگری تحت عنوان قرآن و عترت در این معاونت راه اندازی شده که فعالیتهای مربوط به قرآن وعترت طاهره در این مجموعه انجام می‌شود که از برنامه‌های قرآنی حوزه‌های علمیه حمایت و مسابقات سراسری قرآن را برگزار می‌کند. دفتر مشاوره معاونت تهذیب حوزه‌های علمیه نیز براساس نیازمندی روحانیون و خانواده‌های ایشان به موضوعات مشاوره‌ای به صورت حضوری یا غیرحضوری برنامه ارائه می‌کند. در بخش پایانی نیز بخش امور خانواده است که با توجه به اینکه در کنار طلبه‌ها همسران و فرزندان آنها نیز نیاز به رشد فرهنگی و تربیتی دارند راه اندازی شده است.