همه حرف و حدیث‌هایی که درباره قطعی 20 روزه اینترنت نوشتیم و خواندید به کنار، حتی کاری به این ماجرا که اینترنت بین‌الملل هنوز آن طور که باید و شاید وصل نشده، نداریم؛ حرف امروزمان درباره اتفاقی است که یک بار دیگر هم در روزهای جنگ 12 روزه و قطع شدن اینترنت افتاد. آن زمان و لابه‌لای اخبار داغ ناترازی و بعد هم اخبار داغ‌تر جنگ 12 روزه برخی‌ها فقط اشاره‌ای طنزمانند به ماجرای مصرف برق ماینرها کردند و بعد هم انگار کل ماجرا فراموش شد!

«هش‌ریت»مان افتاد

این بار هم قطعی اینترنت منجر به کاهش دسترسی بسیاری از فعالان عرصه ماینینگ و استخراج قانونی و غیرقانونی رمزارزها شد. البته شواهد نشان می‌دهد برخی از استخراج‌کننده‌ها در همین فضا هم امکان دسترسی داشتند، اما دسترسی نداشتن اکثریت فعالان این عرصه، سهم ایران را از هش‌ریت(Hash Rate) جهانی، به ناگاه با کاهش مواجه کرد. منظور از«هش‌ریت» سنجش سرعت دستگاه‌های ماینر در محاسباتی است که منجر به استخراج بیت کوین و... می‌شود. البته از کنار همین بحث کاهش «هش‌ریت»، میزان مصرف برق ماینرها نیز -که بیشترشان غیرقانونی هستند- بدست می‌آید.
«تابناک» در گزارش و محاسباتی که به وسیله هوش مصنوعی تهیه شده ثابت می‌کند مصرف بالای برق برای استخراج بیت‌کوین که حالا انگار به یک صنعت تبدیل شده، تأثیر بسیار زیادی در تشدید بحران انرژی کشور دارد.
بر اساس گزارش‌های رسمی و معتبر مانند شرکت توانیر و سخنان مسئولان انرژی کشور، در سال۲۰۲۵، عملیات ماینینگ بیت‌کوین (قانونی و غیرقانونی) حدود 2هزار مگاوات برق مصرف کرده که معادل خروجی تقریبی دو رآکتور هسته‌ای بوشهر است! اگرچه در حالت عادی، استخراج رمزارز تا 5/1درصد کل برق کشور را مصرف می‌کند، اما بررسی‌ها نشان می‌دهد در زمان افزایش تقاضا، تا ۲۰درصد کمبود برق زیر سر ماینرها بوده است.

عدد بزرگی است؟

ممکن است بپرسید آیا این مقدار در مقایسه با کل تولید و مصرف برق کشور عدد زیادی به حساب می‌آید؟ «تابناک» می‌نویسد: بله، این عدد بسیار قابل توجه است. وقتی این پرسش را از هوش مصنوعی می‌پرسیم با استخراج اطلاعات مربوط پاسخ می‌دهد: «مصرف 2هزار مگاوات ساعت مداوم، معادل برق چند صد هزار خانوار ایرانی یا بخش عمده‌ای از مصرف یک استان کوچک تا متوسط مانند ایلام یا چهارمحال و بختیاری که مصرف سالانه‌شان حدود 8-2 مگاوات ساعت است.
مشکل اینجاست که استخراج بیت‌کوین در ایران (با هدف دور زدن تحریم‌ها) اغلب با برق یارانه‌ای انجام می‌شود. یعنی وقتی مردم عادی قطعی برق را تحمل می‌کنند، مزرعه‌های بزرگ ماینر دارند به شکل سنگینی از برق استفاده می‌کنند. در این میان مردم عادی، صنایع ریز و درشت، کسب‌وکارهای مختلف و... به‌ویژه در مناطق محروم‌تر، باید تبعات ناترازی انرژی را بر دوش بکشند.
«تابناک» می‌نویسد: استخراج بیت‌کوین در ایران به ابزاری برای کسب درآمد ارزی تبدیل شده، اما مصرف بالای برق آن در کنار قطعی‌های مکرر برای شهروندان عادی، به چالش مهمی تبدیل شده است. به‌خصوص اینکه برخی کارشناسان این پدیده را دزدی برق از مردم تلقی کرده‌اند و به نظر می‌رسد این ماجرا نیاز به بررسی و نظارت جدی‌تر دارد.