تعطیلی گسترده کارخانه‌های سرامیک در شهر موربی ایالت گجرات هند، بار دیگر نشان داد که چگونه بحران‌های ژئوپلیتیکی می‌توانند در زنجیره‌های تولید جهانی اثر دومینویی ایجاد کنند. این شهر که به‌عنوان قطب صنعت سرامیک هند شناخته می‌شود، بیش از ۶۰۰ واحد تولیدی دارد و حدود ۸۰ درصد تولید سرامیک کشور—شامل کاشی، روشویی، وان و توالت—در آن انجام می‌شود. ارزش کل این صنعت حدود ۶ میلیارد دلار برآورد می‌شود.

با آغاز تنش‌های نظامی در خاورمیانه و تشدید بحران انرژی، دسترسی به گاز طبیعی و پروپان—سوخت اصلی کوره‌های سرامیک—مختل شد. نتیجه آن تعطیلی حداقل ۴۵۰ کارخانه از ۶۰۰ واحد فعال در موربی بود. این اختلال مستقیم، حدود ۲۰۰ هزار کارگر را بیکار کرد و طبق برآورد انجمن تولیدکنندگان سرامیک، بیش از ۲۵ درصد نیروی کار مجبور به بازگشت به ایالت‌های مبدأ خود شدند.

ساختار نیروی کار این صنعت نیز آسیب‌پذیری آن را تشدید کرده است. بیش از ۵۰ درصد از کارگران موربی مهاجرانی از ایالت‌های فقیرتر مانند اوتار پرادش و بیهار هستند که عمدتاً در بخش‌های کم‌مهارت و پرریسک مشغول به کارند. این وابستگی به نیروی کار مهاجر باعث شده شوک‌های اقتصادی به‌سرعت به مهاجرت معکوس و اختلال اجتماعی منجر شود.

از منظر انرژی، حدود ۶۰ درصد واحدهای تولیدی از پروپان استفاده می‌کنند که به دلیل قیمت پایین‌تر، نسبت به گاز طبیعی ترجیح داده می‌شود. با افزایش قیمت انرژی و محدودیت عرضه، بسیاری از کارخانه‌ها توان تغییر زیرساخت به گاز شهری را نداشتند؛ زیرا هزینه اتصال جدید به حدود ۹۳ روپیه به ازای هر کیلو رسیده، در حالی که نرخ قبلی برای مصرف‌کنندگان موجود حدود ۷۰ روپیه بوده است.

در کنار بحران اقتصادی، پیامدهای بهداشتی نیز جدی است. گزارش‌ها نشان می‌دهد بیماری سیلیکوزیس—یک بیماری ریوی غیرقابل درمان ناشی از استنشاق گرد و غبار سیلیس—در میان کارگران موربی گسترده است. برخی فعالان کارگری تأکید می‌کنند که حتی کارگران غیرمستقیم نیز به دلیل نبود تهویه مناسب در معرض این آلودگی قرار دارند. در مواردی، کارگران پس از بازگشت به شهرهای خود متوجه ابتلا به این بیماری شده‌اند.

از منظر صادرات نیز فشارها قابل توجه است. حدود ۲۵ درصد تولید موربی به بازارهای خاورمیانه، آفریقا و اروپا صادر می‌شود که ارزشی در حدود ۱.۵ میلیارد دلار دارد. با توقف یا تأخیر در تولید، این جریان صادراتی نیز مختل شده است.

در مجموع، بحران موربی نشان می‌دهد که وابستگی شدید به انرژی وارداتی، نیروی کار مهاجر و بازارهای خارجی، چگونه می‌تواند یک صنعت چند میلیارد دلاری را در برابر شوک‌های خارجی به‌سرعت فلج کند.