آیتالله نورالله نجفی اصفهانی، از فقها و عالمان بزرگ شهر اصفهان بود که مبارزات گسترده و مؤثری علیه استعمار خارجی و استبداد داخلی در دوره قاجار و اوایل دوره پهلوی اول انجام داد. نورا... اصفهانی ثقهالاسلام، پسر حاج شیخ محمدباقر پسر شیخ محمدتقی ایوان کیفی، از علمای روشنفکر، باسواد و صاحب نفوذ اصفهان بود. وی در سال ۱۲۸۷ هـ. ق در اصفهان متولد شد. او مباحث علمی را ابتدا در محضر پدرش آموخت و سپس به عتبات رفت و در محضر بزرگانی همچون آیتا... میرزا حبیبا... رشتی و آیتا... میرزا حسن شیرازی کسب فیض کرد.
آیت ا... نجفی اصفهانی، پس از تکمیل تحصیل در عتبات عالیات و انجام مراسم حج به اصفهان بازگشت و به تدریس مشغول شد. وی در راستای مبارزه با استعمارگران خارجی، اقداماتی انجام داد که ازجمله این اقدامات میتوان به مبارزه با امتیاز تنباکو، تاسیس شرکتهای مختلف تجاری و مبارزه علمی با مبلغان مسیحی اروپایی مقیم اصفهان اشاره کرد. سابقه اختلاف آیتا... نورا... اصفهانی با رضاخان به دوره احمدشاه قاجار بر میگردد. در این زمان، شیخ از اینکه احمدشاه، رضاخان را وزیر جنگ و فرمانده کل ارتش کردهبود، انتقاد میکرد.
در همان زمان، در ملاقات با رضاخان، از ستمگریهای حاکم نظامی اصفهان سخن گفت و سردار سپه را به «گرگ آدم خوار» تشبیه کرد که این مسئله، سبب خشم رضاخان شد. به فاصله کوتاهی از این رودررویی، اولین سوء قصد به جان شیخ نورا... اصفهانی انجام گرفت که نافرجام بود. مبارزه آیتا... نورا... اصفهانی با رضاخان، متأثر از تجربه ۴۰ ساله مبارزاتش در دوران قاجار بود. او ابتدا تشکیلاتی بهنام اتحاد اسلام را راه اندازی کرد که هدف این تشکیلات، مبارزه با نفوذ فرهنگ، اقتصاد و سیاست غرب در ایران اعلام شد.
آیتا... نورا... اصفهانی برای همراه کردن مردم با تشکیلات، ابتدا به مخالفت با طرح قانون نظام اجباری پرداخت و از آن، بهعنوان مقدمه و زمینهای برای همراهی مردم با قیامش استفاده کرد. آغاز قیام در اصفهان، علیه استبداد پهلوی اول، با تعطیلی بازار آغاز شد. در مرحله بعد، به دعوت آیتا...، عدهای از علمای اصفهان، شیراز و سایر ولایات، در شهر قم اجتماع کردند. این اقدام باعث نگرانی شدید رضاشاه شد.
مهاجرین در قم «هیئت علمیه و روحانیه مهاجرین قم » را به ریاست حاجآقا نورا... تشکیل دادند و بدون مشورت و تصمیم آیتا...، هیچ اقدامی انجام نمیدادند. به علت اهمیت این قیام، نخستوزیر وقت، مخبرالسلطنه و وزیر دربار، تیمورتاش، برای مذاکره با مهاجرین، رهسپار قم شدند و بعد از مذاکرات اولیه، ناگاه، آیتا... نورا... اصفهانی بیمار شد و خیلی زود دار فانی را در دی ماه ۱۳۰۶، وداع گفت و کسانی که به منظور قیام در قم اجتماع کرده بودند، به شهرهای خود بازگشتند. فوت مشکوک او، از طرف دولت مورد توجه قرار نگرفت؛ بهطوری که خبر آن در هیچ نشریهای منتشر نشد، اما آیتا... سیدحسن مدرس، مجلس ترحیم مفصلی برپا کرد و جزئیات واقعه را به اطلاع مردم رساند.
نظر شما