روز گذشته رویترز به نقل از پنج منبع گزارش داد دولت عمان در سازماندهی ملاقات میان نمایندگان آمریکا و انصارالله یمن در سفارت آمریکا در مسقط، نقش داشته است. این دیدار تنها چند روز پس از پیشروی گسترده انصارالله در ساحل دریای سرخ و تصرف نقاط راهبردی نزدیک بابالمندب انجام شد.
اهمیت خبر در توالی اتفاقهاست. محمد بنسلمان از واشنگتن خواسته بود برای مقابله با پیشروی انصارالله مستقیماً وارد عمل شود؛ آمریکا این درخواست را نپذیرفت و حمایت خود را به همکاری اطلاعاتی و هدفیابی محدود کرد. اکنون مشخص شده که واشنگتن همزمان یک مسیر دیگر را نیز فعال کرده و با همان گروهی که عربستان خواهان حمله آمریکا به آن بود مذاکره مستقیم کرده است.
اول فشار، بعد مذاکره
دیدار مسقط در خلأ اتفاق نیفتاد. پیشروی انصارالله در امتداد ساحل دریای سرخ موقعیت این گروه را در بابالمندب تقویت و یک مشکل تازه برای آمریکا و عربستان ایجاد کرده است. رویترز پیشتر این وضعیت را «مخمصه تازه» برای واشنگتن توصیف کرده بود. ورود مستقیم آمریکا به یمن میتواند منابع بیشتری را در شرایط جنگ با ایران درگیر کند، اما بیعملی نیز فشار بر عربستان و مسیرهای تجارت جهانی را افزایش میدهد. همزمان، فشار به داخل عربستان منتقل شده است. انصارالله امروز مدعی حمله موشکی و پهپادی به تأسیسات نفتی ینبع و پایگاه خمیس مشیط شد؛ ریاض تا زمان انتشار گزارش این ادعاها را تأیید نکرده بود. نمیتوان با قطعیت گفت فشار نظامی «آمریکا را مجبور» به مذاکره کرده است؛ اما میتوان گفت افزایش هزینه تقابل، مذاکره را دوباره به یکی از گزینههای واشنگتن تبدیل کرده است.
واشنگتن جبهه تازه نمیخواهد
گزارش نشست مسقط نشان میدهد آمریکا در این مرحله بیشتر به دنبال مهار گسترش جنگ است تا گشودن جبههای تازه. در این ملاقات، نمایندگان انصارالله گفتهاند قصد حمله به شناورهای آمریکایی را ندارند و به آتشبس سال ۲۰۲۵ با واشنگتن پایبند خواهند ماند. یک منبع نیز گفته آنها اعلام کردهاند کشتیهای تجاری، بهجز شناورهای سعودی، هدف قرار نخواهند گرفت.
این اظهارات را نباید به معنای کاهش فشار انصارالله تفسیر کرد. حملات علیه عربستان همزمان ادامه داشته است. آنچه در مسقط مورد بحث قرار گرفته، بیشتر تعیین محدوده تقابل بوده است. یعنی ادامه فشار بر ریاض، بدون تبدیل جنگ یمن به رویارویی مستقیم تازه با آمریکا.
تجربه ۲۰۲۵؛ فشار و سپس توافق
برای فهم اتفاق امروز نیازی به رفتن به تاریخ دور نیست. همین الگو یک سال پیش نیز دیده شد. آمریکا در سال ۲۰۲۵ برای حدود دو ماه مواضع انصارالله را بمباران کرد تا حملات این گروه به کشتیرانی دریای سرخ را متوقف کند. در نهایت، دو طرف با میانجیگری عمان به توافق رسیدند. آمریکا حملات را متوقف کرد و انصارالله نیز متعهد شد کشتیهای آمریکایی را هدف قرار ندهد.
اما این بار واشنگتن پیش از آغاز یک عملیات گسترده تازه، کانال مسقط را فعال کرده است. تجربه قبلی احتمالاً به هر دو طرف نشان داده هزینه نظامی میتواند بالا برود، بدون آنکه الزاماً نتیجه سیاسی تعیینکنندهای ایجاد کند.
فشار اقتصادی همچنان فعال است
مذاکره در مسقط به معنای آرام شدن میدان نیست. در بابالمندب، خبرنگار الجزیره گزارش کرده در ساعاتی که معمولاً اوج تردد است، تقریباً هیچ کشتی تجاری دیده نمیشد. تنش یمن همچنین نگرانی درباره صادرات نفت عربستان را افزایش داده است. بازارهای خلیج فارس همچنان تحت تأثیر ریسک منطقهای هستند و حملات به زیرساختهای سعودی نگرانی درباره عرضه را زنده نگه داشته است. در واقع، فشار اصلی لزوماً از بستن کامل یک مسیر ایجاد نمیشود؛ گاهی همین افزایش ریسک برای بالا بردن هزینه اقتصادی کافی است.
از مسقط تا پکن
همزمان یک کانال دیپلماتیک دیگر نیز فعال شده است. عباس عراقچی امروز در پکن با وانگیی دیدار کرد و وزیر خارجه چین از ایران و آمریکا خواست خویشتنداری کنند و مذاکرات را از سر بگیرند. پکن همچنین درباره گسترش بحران به یمن و دریای سرخ ابراز نگرانی کرده است. تصویر روز ۲۵ شهریور در نتیجه متفاوت از چند روز پیش است. میدان همچنان فعال بوده، اما فشار میدان در حال تولید کانالهای سیاسی است.مسقط شاید روشنترین نمونه باشد. آمریکا حاضر نشد برای متوقف کردن انصارالله وارد جنگ مستقیم شود؛ اما مقامهایش پشت میز با نمایندگان همان گروه نشستند و این شاید مهمترین پیام روزهای اخیر باشد: آمریکا، بهجای ورود به یک جنگ تازه، پای میز انصارالله نشسته است.
نظر شما