حجتالاسلام علیرضا قبادی، جامعهشناس و کارشناس دینی در سلسله گفتارهایی، با نگاهی نو و کاربردی، به بازخوانی ابعاد مغفول مانده از زندگی پیامبر اکرم(ص) میپردازد.
در آغاز مصیبت و ضایعه ارتحال فقیه اهل بیت عصمت و طهارت(ع) و مرجع عالیقدر تشیع حضرت آیت الله العظمی سیدموسی شبیری زنجانی را تسلیت عرض میکنم. از خداوند متعال میخواهیم که روح پاکش را با اجداد طاهرینش محشور فرماید. این گفتار در روزی تقدیم حضور گرامی شما میگردد که با سه مناسبت، وفات حضرت فاطمه معصومه(س)، هفته دفاع مقدس و آغاز سال تحصیلی جدید؛ همزمان شده است؛ از این رو در ابتدا سال روز وفات کریمه اهل بیت حضرت فاطمه معصومه(س) را تعزیت و تسلیت میگویم.
یاد و نام دلاور مردان و مجاهدانی که با اهدای خون پاکشان از عزت و شرافت این مرزو بوم دفاع کردند؛ گرامی داشته و علو درجات روحانی و رضوانی را برای آن گرانمایگان از خداوند بزرگ مسئلت دارم. همچنین آغاز سال تحصیلی را به همه معلمان و متعلمان تبریک و تهنیت گفته و توفیقات روز افزون همه جهادگران عرصه علم و آموزش را از خداوند منان خواستارم.
در این مناسبت ها، گفتار دیگری از درسهای زندگی پیامبر(ص) تقدیم میشود.
یکی از اساسترین و بنیادیترین درس پیامبر(ص)، نقش تربیتی او یا به تعبیر قرآن کریم رسالت تزکیه اوست. به لحاظ اهمیت و جایگاه این موضوع، شاید نتوان این نقش و درس را در کنار سایر دروس زندگی پیامبر(ص) قرار داد؛ زیرا تربیت و تزکیه بنیان و اساس همه درسهای بر شمرده شده است. همچنین نمیتوان نقش تربیتی پیامبر(ص) را تنها به دوران خاصی از زندگی آن حضرت محدود و متناظر دانست؛ هر چند دوره سه ساله آغازین بعثت را میتوان به عنوان دوران ویژه و طلایی تربیت و تزکیه پیامبر(ص) یاد کرد؛ زیرا حضرت محمد(ص) در سه ساله نخست بعثت تنها مأمور بودند که به صورت سری افراد را به اسلام دعوت کنند، از این رو، حضرت همت خود را به شناسایی و تربیت انسانهای مستعد مصروف داشتند.
همچنین تربیت و تزکیه در زندگی پیامبر(ص) منحصر و محدود به بخشی از شئون زندگی آدمی نبود، زیرا تزکیه به معنای پیراستن نفوس آدمی از همه بدی ها و صفات رذیله و آراسته شدن به صفات پسندیده و کمالات قابل تقلیل به برخی از شئون زندگی آدمی نیست.
تربیت پیامبر(ص) مجموعهای از معارف، آموزهها و اعمال است. پیامبر(ص) درصدد تربیت مومنانی بود که آموزههای اخلاقی مانند پرهیزکاری، پاکزیستی، کوشش در راه خدا، راستگویی، ادای امانت، پرهیز از ظلم، نیکرفتاری با همسایگان و... را رعایت کنند؛ و به معارفی مانند وجود خداوند یگانه، جهان پس از مرگ و روز حساب و محاسبه و.. باور داشته باشند و اعمال و عباداتی مانند نماز، رکات و... را برپا دارند.
اعمال و مناسکی که پیوسته باورها را زنده نگه داشته و انجام آموزهها دینی را تسهیل نماید. این مجموعه تربیتی تمامی شئون فردی و اجتماعی آدمی و در ابعاد فرهنگی، سیاسی، اجتماعی و... را شامل میشود و روابط او را با خویشتن، با خداوند، با دیگری و با محیط اجتماعی و فرهنگی و زیستی تنظیم و سازگار میسازد. حاصل این تربیت رشد و تعالی انسان و محصول نهایی آن رستگاری است. پیامبر(ص) که خود به اداب الهی مزین بود، میخواست همه مسلمانان به عالیترین شکل تربیت شوند؛ اما شاگردان او ظرفیت و قابلیت وجودی یکسانی در این تربیت نیافتند.




نظر شما