شاید یکی از واضح ترین مثال های سخن چینی، حکایت کلیله و دمنه از نمانی دمنه در نزد شیر و گاوی بود که در جنگل با یکدیگر دوست شده بودند و سرانجام بر اثر سخن چینی های دمنه آن دو حیوان به جان یکدیگر افتاده و شیر غالب گردید، ولی در اندک زمانی پی به عمل دمنه بُرد و او را به بدترین وضع به عقوبت عملش رسانده باشد، و این حکایت بیانگر سرانجام شومی است که برای فرد نمام چه در دنیا و چه در آخرت رقم می خورد، می باشد.

نکوهش و کیفرهای سخت سخن چینی
با مراجعه به روایات معتبر برجای مانده، بی شک به موارد بسیاری برمی خوریم که در نکوهش و کیفرهای سخت سخن چینی و فتنه انگیزی نقل شده است که تعدادی از آن ها را بیگم آزرمی این گونه می نویسد:
پیامبر اکرم (ص) فرمودند: «لایَدخُلُ الجُنَّه قَتّاتٌ؛ سخن چین داخل بهشت نمی گردد.»
و نیز آن حضرت در خطبه خود فرمودند: مَن مَی فی نمیمهٍ تَبینَ اِثنَینِ سَلَّطَ الله علیه فی قبره ناراً تحرقه إلی یوم القیامهِ و اذا خرج مِن قبره سلّط الله تنِّینا اسود ینهش لحمه حتی یدخل النار؛ هر کس برای سخن چینی میان دو نفر تلاش کند، خداوند در قبرش آتش بر او مسلط می کند که مار سیاه بزرگی بر او مسلط می نماید که پیوسته گوشت او را نیش می زند تا داخل آتش گردد.»
و نیز آن حضرت فرمودند: «صاحبُ النمیّمه لایستریح مِن عذال الله فی الآخرهِ؛ یعنی شخص سخن چین در آخرت از عذاب خداوند آسایش ندارد.»
و نیز حضرتش فرمودند: «هنگامی که مرا به آسمان ها سیر می دادند، زنی دیدم که سرش سَرِ خوک بود و بدنش بدن الاغ و هزار هزار رنگ، عذابش می کردند، سئوال شد کار او چه بوده است؟ جبرئیل گفت: او سخن چین و دروغ گو بوده است.»
و باز فرمودند، خداوند می فرماید: «حَرَّمتُ الجنه علی المنّان و البخیل و القتات و هوا النمام. من بهشت را حرام کرده ام بر منت گذار و بخیل و بدزبان که آن سخن چین است.»
و نیز رسول خدا (ص) فرمودند: «اِحذَرَ الغیبه و النمیمه فاِنَّ الغیبهَ تُفطِرو و النمیمه توجِبُ عذابَ القبر؛ از غیب و سخن چینی پرهیز کن، که غیبت روزه را فاسد می کند و سخن چینی موجب عذاب قبر می گردد.»
و امام باقر (ع) می فرماید: «الجنّه محرمّهٌ علی القتّاتین بالنمیمه؛ بهشت برای بدگویانی که در سخن چینی تلاش می کنند حرام است.»
و علی (ع) می فرماید: «اَسوَعُ الصِدقِ النمیمه؛ بدترین راستگویی سخن چینی می باشد.»
و نیز امام علی (ع) می فرماید: «بدترین شما کسانی هستند که برای سخن چینی تلاش می کنند، میان دوستان جدائی انداخته و در جسنجوی عیوب پاکان می باشند.»
و امام صادق (ع) می فرماید: «کسی که (بناحق آدم کشی) و خونریز می کند و شراب خوار (دائمی) و آنکه برای سخن چینی تلاش می کند، هرگز داخل بهشت نمی گردد.»
و نیز امام علی (ع) فرمود: «بدکوششی است تلاش برای جدایی میان دو دوست.»
در مجموعه ورام جلد 1، روایت شده که حضرت موسی (ع) موقعی که به سوی حق رفت در سایه عرش خدا مردی را دید برای مقامش غبطه کرد و گفت: حتما این شخص گرامی و محترم است و از خدا درخواست نمود که نام او را به وی بگوید، خداوند از نام او خبری نداد، لیکن فرمود: ای موسی سه چیز از عمل وی برایت خبر می دهم: این مرد حسد نمی ورزید به آنچه خدای برای مردم داده است و به پدر و مادر عاق نمی شد و با سخن چینی سعایت نمی نمود.
و همچنین در سفینه البحار جلد 2، امام صادق (ع) فرمودند: «نمام حاضر بر دروغ و شریک شیطان است در وادار کردن مردم به گناه در حالیکه خداوند فرمود: ای کسانی که ایمان آورده اید اگر فاسق خبری برای شما آورد، تحقیق درباره آن بکنید.»
و در همان منبع در روایتی که پیامبر اسلام (ص) مسخ شدگان را می شمارد، فرمودند: «و اما العقرب فصیح لا نه کان...؛ یعنی عقرب مسخ شد به جهت این که او مردی سخن چین بوده که با سخن میان مردم سعایت می کرد و بین آنان عداوت می انداخت.»

بدترین سخن چین های روی زمین
با این که سخن چینی عملی بسیار مذموم در نزد خدا و اولیای او می باشد، با این حال بعضی از سخن چینی ها بسیار ناپسند است به نحوی که در اخلاق اسلامی جلد 3، و سرگذشت های عبرت انگیز از عاقبت گناهکاران تعدادی از این روایات بدین شرح آمده است:
رسول اکرم (ص) می فرماید: بدترین مردم سه گروه می باشند، عرض کردند سه گروه چه کسانی هستند؟ فرمودند: آن هایی که از برادر (مؤمن) خود نزد زمامداری بدگویی و (سخن چینی) می کنند که خود و آن برادر و سلطان را هلاک کرده اند.
و در حدیث دیگر فرمودند: هر کس از برادر مؤمن خود نزد زمامداری بدگویی کند، خداوند بزرگ تمام اعمال او را نابود می کند و اگر بواسطه آن چیز ناپسند آزاری به وی برسد، خداوند بزرگ وی را با سعایت کننده لاباهامان (وزیر فرعون) یک جا در آتش قرار خواهد داد.
و همچنین در حدیث دیگر فرمودند: «از کشنده سه نفر بپرهیزید که او بدترین خلق خداست گفتند یا رسول الله کشنده سه نفر کیست؟ فرمود: کسی است که برادر (مؤمن) خود را تسلیم سلطان کند که او خود و برادرش و آن سلطان را کشته و (هلاک نموده است).»
و امام علی (ع) می فرماید: «شرُّ الناس مَن سعی بالاخوان و نسی الاحسان؛ بدترین مردم کسی است که میان برادران سعایت کند و نیکی را فراموش نماید.»
و در حدیث دیگر فرمودند: «سعایت و سخن چینی را تکذیب کن اگرچه نادرست باشد یا درست.»
امام صادق (ع) می فرماید: «سعایت کننده، کشنده سه کسی است کشنده و (هلاک کننده) خود و آن کس که برایش سعایت نموده و کسی که به او سعایت کرده.»

سخن چینیِ منتهی به قتل!
شاید در این جا آوردن حکایات و روایاتی در باب ثمره ی سخن چینی(!) خالی از لطف نباشد، به نحوی که در سفینه البحار جلد 2، آمده است که شخصی غلامی را فروخت و به مشتری گوشزد کرد که این غلام فقط یک عیب دارد و آن عیب سخن چینی است. مشتری با همین عیب به معامله راضی شده، او را خرید. مدتی غلام در خانه ی صاحب جدید خود ماند. روزی غلام به زن او گفت: شوهرت به تو علاقه ای ندارد و خیال ازدواج مجدد را دارد و اگر بخواهی از این فکر منصرف شود باید به وسیله ی تیغ مقداری از موهای زیر گلویش را بیاوری تا دعایی بر آن بخوانم که قلبش به تو بیشتر مایل شود!
در همان روز غلام به شوهر آن زن نیز گفت زنت رفیقی پیدا کرده و پیوسته با او خوشگذرانی می کند و در فکر کشتن تو نیز افتاده است، برای این که به تو ثابت شود، امشب خود را به خواب بزن تا حقیقت بر تو کشف گردد. آن شب مرد حرف غلام را گوش داد و ظاهراً خود را به خواب زد، در این بین در نیمه های شب متوجه شد که زنش تیغی در دست گرفته و به طرف او می آید و مرد که خیال کرد برای کشتنش آمده است به سرعت از جای برخواست و با او درگیر شد و در این حال زن خود را نیز کشت! حال آن که تمام این ماجراها به خاطر نمامی و سخن چینی تنها یک غلام بود.

حضور سخن چین و اثر آن
علاوه بر تأثیر سخن چین در زندگی افراد (همانطور که در حکایت پیش گفته شد) حضور چنین افرادی در زندگی جمعی نیز دارای اثرات سویی است به نحوی که در جامع السعادات جلد 2، آمده است:
سالی بنی اسرائیل به قحطی مبتلا شدند. حضرت موسی (ع) چند مرتبه نماز استسقاء خواند، از خداوند باران درخواست کرد، نیامد به او وحی شد که در میان شما یک نفر سخن چین است که بر کار خود اصرار دارد از این رو دعای شما را مستجاب نمی کنم. عرض کرد خدایا آن شخص کیست؟ خطاب شد موسی، من از سخن چینی نهی می کنم، باز خود سخن چینی کنم. بگو همه توبه نمایند تا دعایشان مستجاب شود. توبه کردند و خداوند باران نازل فرمود.

گرزهای آتشین
علاوه بر تأثیر فرد نمام بر زندگی فردی و اجتماعی، وی در حیات پس از مرگ خویش در امان نخواهد بود به نحوی که در روایتی از پیامبر (ص) در المواعظ العددیه آمده است که:
روزی پیامبر (ص) در مدینه با جمعی به قبرستان بقیع رفت، و در کنارقبری توقف کرد و فرمود: «هم اکنون صاحب این قبر را نشاندند و مورد بازپرسی قرار داده اند، سوگند به خداوندی که مرا به پیامبری برگزید، با گرزی آتشین به او زدند که آتش در درونش شعله ور گردید».
پس آن حضرت در کنار قبری دیگر توقف کرد، و همان گفته قبل را در مورد صاحب آن قبر نیز تکرار کرد.
حاضران پرسیدند: «ای رسول خدا، این دو مرد (صاحب این دو قبر) چه کار بدی انجام داده بودند، که این گونه در عالم قبر، عذاب می شوند؟!»
پیامبر (ص) در پاسخ فرمود:
«کان احدهما یمشی بالنمیمه بین الناس، و کان الماخر لایستبری مِن البول؛ «یکی از این دو نفر، بین مردم، نمّامی و سخن چینی می کرد، و دیگری از ادرار استبراء نمی کرد» (یعنی از ادرار، بی قید و رعایت نجاست و طهارت نمی نمود).