هفته دیپلماتیک دونالد ترامپ، از سخنرانی در مجمع عمومی سازمان ملل تا نشست پرزرقوبرق با شی جینپینگ، قرار بود نمایش قدرت آمریکا باشد؛ در عمل اما چیزی جز تصویر رئیسجمهوری فرسوده و کشوری که دیگر نمیتواند مثل گذشته دیگران را مجبور به اطاعت کند، باقی نماند. تحلیلگران در رسانههایی مانند گاردین، آتلانتیک و رویترز این هفته را نمونهای روشن از محدودیتهای واقعی قدرت ترامپ دانستند؛ مردی که هنوز با زبان تهدید حرف میزند، اما دیگر کمتر کسی به حرفش گوش میدهد.
به گزارش ایبیسی نیوز، ترامپ در تریبون سازمان ملل، همان لحن آشنای خود را تکرار کرد: تهدید، خودستایی و حمله به نهادهای بینالمللی. او از «نابود کردن» ایران سخن گفت، غنایم ونزوئلا را توجیه کرد و حتی پیشنهاد داد نام هوش مصنوعی را به «ابرهوش» تغییر دهند. با این حال، واکنش سالن سرد و بیتفاوت بود. گاردین این سخنرانی را «وحشیانه و توخالی» توصیف کرد؛ طولانی در غرولند و کوتاه در ایده و سیاست واقعی. سطح اعتماد جهانی به رهبری ترامپ طبق نظرسنجی پیو به حدود ۲۳ درصد رسیده و این رقم پایین، تاریخی است. آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل نیز در سخنان خود بهطور غیرمستقیم یادآوری کرد قدرت ابرقدرتها دیگر «آنقدرها هم ابر» نیست و محدودیتهای خود را نشان داده است.
نشست با شی؛ نمایش ذلت
رویترز در گزارشی در همین زمینه نوشت: نشست واشنگتن با شی جینپینگ حتی از این هم ضعیفتر بود. سه روز میهماننوازی پرهزینه، شام دولتی، استقبال در پایگاه نظامی و حتی وعده ارسال دو پاندای غولپیکر به باغوحش آتلانتا، اما نتیجه ملموس تقریباً هیچ. تنها دستاورد، تمدید دوماهه آتشبس تجاری بود؛ چیزی که چین خواستار تمدید طولانیتر آن تا پایان دوره ترامپ بود. هیچ پیشرفتی در موضوع تایوان، رقابت هوش مصنوعی یا اختلافات راهبردی حاصل نشد. ترامپ در برابر شی نرم و حتی کرنشآمیز ظاهر شد؛ رفتاری که سناتورهای جمهوریخواه نیز از آن انتقاد کردند و دموکراتها آن را «تشریفات بهجای هدف» نامیدند. تحلیلگران میگویند کنترل چین بر مواد نادر خاکی، ترامپ را وادار به عقبنشینی کرده است.
گاردین در همین زمینه نوشت: مهمترین نشانه ضعف، واکنش رهبران جهان بود. امانوئل مکرون در سخنرانی خداحافظی خود هشدار داد جهان نباید به «قانون جنگل» بازگردد و انتخاب میان قدرت و اجبار از یک سو و جامعه بینالمللی متمدن از سوی دیگر است. لوییز ایناسیو لولا داسیلوا نیز بدون نام بردن مستقیم از ترامپ، از دخالت خارجی در انتخابات برزیل انتقاد کرد و گفت کشورش به ناوهواپیمابر نیاز ندارد. یان برمر، رئیس گروه اوراسیا نوشت یک سال پیش، کمتر کشوری جرئت مخالفت با ترامپ را داشت؛ امروز کانادا، اروپا، چین و دیگران آمادهاند «نه» بگویند.
جنگ ایران نیز بهعنوان یکی از بزرگترین شکستهای دیپلماتیک ترامپ شناخته میشود؛ جنگی که نهتنها نتیجه روشنی نداشته، بلکه محبوبیت او را در داخل کاهش داده و متحدان را از او دور کرده است. تلاشهای او برای فشار بر روسیه و اوکراین یا توافق با گرینلند نیز ناقص و ضعیف باقی ماند.در مجموع، این هفته نشان داد ترامپ دیگر آن چهره مقتدر سالهای اول نیست. آمریکا زیر رهبری او بیش از پیش تنها و تضعیفشده به نظر میرسد؛ قدرتی که هنوز شعار میدهد، اما دیگر نمیتواند دیگران را مجبور به همراهی کند. با نزدیک شدن به انتخابات میاندورهای نوامبر، این ضعف احتمالاً بیشتر هم خواهد شد.
نظر شما