به گزارش قدس انلاین،اهمیت صله رحم در اسلام به حدی است که می توان گفت جزء اولویت های بزرگ اسلامی است. هیچ راه نجاتی برای قاطع رحم وجود ندارد و برای صله کننده، مژده فراوانست. اسلام صله رحم را وسیله فزونی رزق و روزی، عامل بسیار موثر در افزایش عمر، پاک کننده اعمال و رفتار، آسان کننده سختی های مرگ، و موجب پاداشهای فراوان آخرتی و ... می داند. درباره صله رحم، هم در قرآن و هم در روایات سخن فراوانست. صله رحم به معنی پیوستن به خویشاوندان و احسان به ایشان است. درباره حدود احسان هم، روایت است که صله رحم کنید حتی با شربت آبی. و قول پیغمبر است كه صله كنید با ارحام خود گرچه به سلام كردن باشد، ... و شكى ندارد كه با فقر پدران یا فرزندان صله با مال واجب است و براى خویشان دیگر مستحب است و در طبقه وارثان مؤكد است و به اندازه هزینه زندگى است، و اگر بىنیاز باشند به این است که هدیه بدانها بدهد.
از همین رو هدیه دادن در آنجاها که در عرف مرسوم است، مثل کادوی عروسی، یا تولد و امثالهم از مصادیق صله رجم است .ایام نوروز و تعطیلات آن مناسب ترین فرصت برای به جا آورن صله رحم و خبر دار شدن از حال قوم و خویش و بستگان است حجت الاسلام و المسلمین دکترمحمد رضا شجاعی مهر استاد حوزه و پژوهشگر دینی در گفتگو با قدس آنلاین صله رحم را از دیدگاه قرآن تبیین می نماید.
مفاهیم دینی انفاق و گذشت در صله رحم معنا می یابد
یکی از ابعاد مهم زندگی انسانها تعامل و معاشرت مردم با یکدیگر در جامعه است اسلام دین فردی نیست و گریزان بودن از جمع را به هیچ وجه توصیه نمی کند و انسانهای منزوی و معذب را تایید نمی کند بلکه اسلام علاوه براینکه احکام فردی و دستورات فردی خاصی به یکایک مسلمین داده ،به تهذیب روابط اجتماعی بین افراد بسیار اهمیت داده است از این رو با توجه به آیات قرآن مشاهده می کنیم طولانی ترین آیات کتاب آسمانی امان در خصوص توده مردم و حضور اجتماعی آنها است تا آنجا که بسیاری از مفاهیم دینی با حضور در جامعه و در کنار هم نوعان معنا می یابند مفاهیمی چون گذشت،عفو،مهربانی و بسیاری از توصیه های مادی هم چون احسان ،انفاق ، قرض الحسنه و صدقه نیازمند حضور در جامعه وابسته به گروه های انسانی است تمامی مفاهیم اشاره شده زمانی معنا می یابد که فرد در کنار جامعه با مردم زندگی کند.
صله رحم دلجویی و کمک به بستگان است نه زحمت دادن به آنها
با توجه به اینکه در حال حاضر راههای ارتباط بیشتری برای صله رحم وجود دارد حتی اگر به لحاظ مسافتی خانواده و بستگان از هم دور باشند می توانند به وسیله تلفن یا پیامک از حال هم خبر دار شوند و صله رحم را به جا بیاورند بنابراین ایام نوروز را می توان بهترین فرصت برای به جا آوردن صله رحم دانست و از این فرصت برای مطلع شدن از حال خویشان و بستگان نهایت استفاده را نمود .لازم به ذکر است صله رحم به معنای زحمت دادن یا به خرج انداختن بستگان در شرایط سخت اقتصادی نیست بلکه مفهوم واقعی صله رحم دلجویی،رسیدگی و رفع مشکل و بازکردن گره از کارآنهاست متاسفانه امروزه معنا و مفهوم صله رحم تغییر یافته افراد برای شب نشینی و دور همی به منزل هم مراجعه می کنند بدون اینکه از گرفتاریهای یکدیگر مطلع شوند خویشاوندان، ارتباط خونی با هم دارند و در حقیقت شاخ و برگ های یک درختند. هر درختی برای حفظ حیات خود به هم کاری همه اجزا با یکدیگر نیاز دارد. حفظ رابطه خویشاوندی نیز با همکاری و همیاری بستگان امکان پذیر است. سنت حسنه صله رحم، از نیکوترین برنامه های دین مبین اسلام است و موجب پایایی درخت خویشاوندی می شود. در آیه ها و روایت های بسیاری هم بر آن تأکید شده است، از جمله پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله می فرماید
وصیت می کنم حاضران امت خود را و غایبان ایشان را و کسانی را که در صلب پدران و رحم مادران هستند که تا روز قیامت صله رحم به جا بیاورند، اگرچه بین آنها به اندازه راه یک ساله باشد.
منظور از صله رحم، فقط دیدار اقوام نیست، بلکه مفهوم گسترده تری را در بردارد مهم ترین شان این است که در حد توان و امکان، به یاری رساندن و رفع نیاز بستگان خود بپردازد اگرچه برخی از آنها عقیده و مشرب فکری یکسانی با ما نداشته باشند و نکته مهم این است که این رابطه و پیوند همواره حفظ شود.
رسیدگی به والدین،بستگان،یتیمان،مساکین،در راه ماندگان،همسایگان و همسفران مصادیق صله رحم است
یکی از زیباترین و تاثیرگذارترین آیات قران کریم آیه 36 سوره نساء است که خداوند متعال به بندگانش ده سفارش می کند اگر این آیه و سفارش قرآن مورد توجه مومنین واقع شود مسلما بسیاری از مشکلات اجتماعی ،اقتصادی و فرهنگی از بین می رود در این آیه خداوند ده گروه را مورد توجه قرار داده است (واعبدوا الله و لاتشرکوا به شیئا) اولین سفارش خداوند عالمیان خطاب به خود به عنوان پروردگارجهانیان است که از مردم می خواهد او را بپرستند و چیزی را شریک خداوند قرار ندهند در اولین توصیه این آیه که توحید یعنی پایه و اساس اسلام است از بندگان خود می خواهد بعد از توحید و نفی شرک به والدین خود توجه کنند (و بالوالدین احسانا) احسان به والدین در کنار پرستش خداوند قرار گرفته یعنی صله رحم و توجه به والدین در فرهنگ قرآنی آن چنان از اهمیت برخوردار است که خداوند نام والدین را در کنار نام خود به عنوان پروردگار جهان آفرین قرار داده است پس در ایام عید اولین اولویت صله رحم ، دید و بازدید، محبت و احسان به والدین است که باید مورد توجه قراربگیرد.(و بذی القربی) همچنین در این آیه دیدن فامیل و مطلع شدن از وضعیت زندگی آنها به افراد توصیه می شود صله رحم در ایام نوروز می تواند با کمک کردن به بستگانی که دختر دم بخت،بیمار یا قرض و گرفتاری دارند بهترین رسیدگی و سرشار از ثواب باشد ، متاسفانه در حال حاضر مشاهده می شود برادر با برادر معاشرت ندارد چنین رفتاری برخلاف منطق قرآنی است.(و الیتامی) یکی از مهمترین مصادیق صله رحم که در ایام نوروز می تواند انسان را به لحاظ معرفتی و ایمانی به بالاترین درجات رضایت خداوند نزدیک کند دیدار و سرکشی و رسیدگی به یتیمان فامیل و بستگان است .
بچه های یتیمی که هم به لحاظ مالی مشکل دارند و هم با نداشتن پدر از مشکلات عاطفی رنج می برند .( و المساکین) قرآن کریم در ادامه این آیه توجه مردم را به فقرای جامعه معطوف کرده است به نظر بنده صله رحم در فرهنگ قرآنی معنایی گسترده تر از رسیدگی و توجه منحصر به فامیل دارد در صله رحم قرآنی در کنار رسیدگی به افرادی از فامیل که نیازمند هستند می توان از نیازمندان جامعه هم دستگیری نمود تا در ایام عید نیازمندان در کنار دیگر اقشار جامعه با حسرت روزهای آغازین سال نو را پشت سر نگذارند،( و الجار ذی القربی)به فامیلی اشاره شده است که در همسایگی ما به سر می برد، پس در اینجا دو تکلیف بر طرفین وارد شده توجه به آداب همسایه داری و صله رحم فامیلی همچنین (والجار الجنب) به معنای همسایه بیگانه است مانند همسایه های امروزی آپارتمان ها که با هم غریبه هستند و در یک ساختمان در کنار هم زندگی می کنند یعنی ایام نوروز فقط مصداقش رفتن و صله رحم به جا آوردن با اقوام درجه یک نیست ، بلکه با دیدار و مطلع شدن از حال همسایه که پیامبر اکرم بدان بسیار سفارش کرده است می توان صله رحم را به بهترین شکل انجام داد (.والصاحب بالجنب) بعد از همه مطالب گفته شده نکته زیبایی در این آیه به مسلمین سفارش شده است در ایام نوروز ممکن است کسی درسفر زیارتی یا سیاحتی در قطار، اتوبوس و...با شما همراه باشد ،یعنی به نوعی مصاحب انسان در سفر باشد، قرآن در این مورد هم نوعی صله رحم را سفارش می کند ،(ابن سبیل ) همچنین در این آیه خداوند صله رحم را درباره درراه ماندگان و گرفتاران هم توصیه می کند ،(و ما ملکت ایمانکم و...) همچنین در انتهای این آیه خداوند بزرگ کسانی که تحت ملکیت و قیومیت شما هستند را مورد سفارش قرار می دهد که آن هم نوعی صله رحم به شما رمی رود.
قطع صله رحم سکرات مرگ را در پی خواهد داشت
یکی از نکاتی که در روایت برآن تاکید شده که باعث سکرات موت می شود قطع صله رحم است بدین معنا که انسان با والدین و بستگان خود قطع رابطه کند خداوندمتعال رد ایات مختلفی در قرآن قطع رحم کنندگان را مورد لعنت خود قرار داده است (آنهایی که عهد و میثاق می شکنند و با بستگانشان قطع رابطه می کنند لعنت خدا را بر خود خریده اند) در جای دیگر می فرماید:( کسانی که صله رحم را انجام نمی دهند بد جایگاهی در انتظارشان است) در روایات آمده است اگر می خواهید عمرتان زیاد شود صله رحم کنید اگر می خواهید عمرتان افزایش یابد صله رحم نمایید به لحاظ روانشناسی نیز روانشناسان تربیتی معتقدند افرادی که آداب معاشرت و روابط عمومی بهتری با دوستان بستگان و همکاران خود دارند نسبت به افراد منزوی، شاداب تر و از سلامت بیشتری برخوردار بوده و از رزق و روزی بیشتری برخوردار می باشند ، لذا در روایات آمده است صله رحم جان دادن را بر انسان آسان می کند طبق تعبیر زیبایی از امیرالمومنین صله رحم محاسبه اعمال را در قیامت آسان می کند.




نظر شما