تحلیلی از مفهوم سبک زندگی
وی در ابتدای این گفت و گو با بیان این که برای تحلیل سبک زندگی امام حسین(ع)،ابتدا باید تحلیلی از سبک زندگی داشت، گفت: مفهوم سبک زندگی به وفور در فرهنگ اسلامی وجود داشته اما در روانشناسی جدید حدود60 سال است که این عنوان تحت عنوان« Life Styl» مطرح میشود این مفهوم توسط روانشناسی به اسم«الفرد آدلر» تحلیل شده و در دو دهه اخیر بیشتر مورد توجه قرار گرفته و تحقیقات بسیاری روی آن انجام شده است.
این مدرس حوزه علمیه به معنای سبک زندگی اشاره کرد و با بیان اینکه سبک زندگی انتخاب یک نوع و شیوه زندگی است افزود: این مدل و شیوه در ابعاد مختلف خود را نشان میدهد از انتخاب همسر گرفته تا شغل و شیوه زندگی و نوع لباس پوشیدن و نوع تعاملات اجتماعی در ذیل سبک زندگی معنا میشوند که در سه بخش فردی و خانوادگی و اجتماعی مطرح هستند.
سه لایه مهم در سبک زندگی
حجت الاسلام دکتر مسعود آذربایجانی به تقسیم بندی«الفرد آدلر» در زمینه سبک زندگی اشاره کرد و ادامه داد: این روانشناس به سه لایه در زمینه سبک زندگی قائل است. لایه اول به باورها و اعتقادات فرد برمی گردد که این باورها نوع عقاید انسان نسبت به پدیده های مختلف مثل خدا، انسان، جهان و ...را نشان میدهد که اگر سبک زندگی را به درخت تشبیه کنیم باورها و اعتقادات ریشه های این درخت را شکل میدهند.
لایه دوم سبک زندگی را نگرش های فرد تشکیل میدهد که در اصل بدنه درخت سبک زندگی است که نوع نگاه و نگرش فرد به عرصه های مختلف اقتصادی و سیاسی و اجتماعی وفرهنگی و ... را تعیین میکند و انسان بر اساس این نگرش هامدل و سبک زندگی خود را مشخص میکند.
وی به لایه سوم سبک زندگی اشاره کرد و افزود: این لایه که در حکم شاخ و برگ و ثمره درخت سبک زندگی است به رفتارها و اعمال انسان در جامعه باز میگردد.یعنی انسان در باورها و اعتقادات و نگرشها هر راهی را انتخاب کند این انتخابها در عرصه عمل و رفتار خود را نشان میدهد و او بر اساس آنها در موقعیت های مختلف تصمیم میگیرد و خود را نشان میدهد.
نگاه آخرت گرای یک انسان مسلمان
آذربایجانی با تاکید بر این که دین یکی از مقولات بسیار عمیقی است که به طور جامع و همه جانبه در عرصهها ی مختلف زندگی انسان حضور دارد، تصریح کرد: دین در همه زندگی ما حضوری جدی و عینی و همه جانبه دارد و تا جزئی ترین امور زندگی انسان را در بر میگیرد که تفاوت یک انسان مسلمان با دیگران در این عرصه مشخص میشود چون او بر اساس اعتقادی که نسبت به خداوند دارد جهت گیری زندگی اش به گونه ای است که معتقد است همه اعمال زندگی او در دنیا و آخرت تاثیرگذار است«من یعمل مثقال ذره یره» در حقیقت انسان مسلمان با نگاه آخرت گرایی که دارد و به جهان دیگر نیز معتقد است میداند که بازتاب اعمال خود را هم در این دنیا و هم در آن دنیا خواهد دید. بنابر این چنین انسانی جهت گیری و نگرش خاصی را در زندگی خود انتخاب میکند.
تحلیلی از سبک زندگی امام حسین(ع)
حجت الاسلام دکتر مسعود آذربایجانی در ادامه سخنانش، به سبک زندگی امام حسین(ع) تحت عنوان سبک زندگی حسینی اشاره کرد و افزود: آن حضرت به عنوان امام جامعه اسلامی و نواده پیامبر(ص) که نقش هدایت جامعه اسلامی را برعهده داشتند، وقتی با جامعه ای مواجه شدند که از مدل و سبک زندگی مطلوب اسلامی فاصله گرفته بود به مقابله با انحرافات ایجاد شده در امت پیامبر(ص) پرداختند.
وی یکی از ویژگی های مهم سبک زندگی امام حسین(ع) را مقابله با انحرافات و برگرداندن جامعه اسلامی به جایگاه حقیقی خود ذکر کرد و ادامه داد: ایشان میخواستند با امر به معروف و نهی از منکر جامعه به خطا رفته را اصلاح کنند.
مهم ترین ویژگی سبک زندگی حسینی
این مدرس حوزه علمیه قم عزت مداری و نگاه عزتمندانه را مهم ترین ویژگی مدل و سبک زندگی حسینی ارزیابی کرد و گفت: خیلیها بر این باورند که مهم ترین شاخصه زندگی و قیام حضرت سیدالشهداء نگاه عزتمندانه نسبت به زندگی و عزت مداری است.آن حضرت به همه انسانها و به ما مسلمانها آموختند که زندگی شرافتمندانه در حیات انسان اهمیت بینظیری دارد و انسان نباید به هر قیمتی زندگی کند بلکه زیستن انسان باید توام با عزت و آزادگی باشد.
جمله مشهور«هیهات من الذله» شعار زندگی امام حسین(ع) است که حضرت با این جمله تاکید میکنند که حاضر نیستند به هر قیمتی زندگی کنند و دامنها و مردهایی که آن حضرت را پرورش دادهاند فقط زندگی عزت مندانه را میپذیرند.
زندگی امام حسین(ع) تحقق عملی جمله«هیهات من الذله»
وی ادامه داد:عرصه های مختلف زندگی امام حسین (ع) تحقق عملی همین جمله«هیهات من الذله» است.اگر ایشان با یزید بیعت نمی کنند یا حج را نیمه تمام میگذارند و راهی کربلا میشوند میخواهند در صحنه عمل نشان دهند که هیچگاه تن به ذلت نخواهند داد و حاضر نیستند ذلت را بپذیرند.نه حاضر شدند با یزید بیعت کنند و نه حاضر بودند با جامعه به خطا رفته همراهی کنند.
سبک زندگی امام حسین(ع) مطلوب ماست
عضو هیات علمی پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، با تاکید بر اینکه عزتمند زندگی کردن بزرگ ترین درسی است که در هر عصری میتوان از امام حسین(ع) گرفت اظهار کرد: وقتی ما زیارت عاشورا میخوانیم و خطاب به امام حسین(ع) میگوییم «یا لیتنا کنا معک» در اصل تاکید مان این است که سبک و مدل زندگی و رفتاری آن حضرت مطلوب ماست و ما میخواهیم چنین سبکی را برای زندگی خود انتخاب کنیم.
وی با بیان این که ما بیش از هر زمانی نیازمند آن هستیم که ویژگی های سبک زندگی حضرت سید الشهداء را در زندگی خود عملیاتی کنیم تاکید کرد: امام حسین(ع) به همه ما آموختند که عزتمندانه ظلم را نپذیریم و از حق دفاع کنیم.اگر دیدیم ظلمی صورت میگیرد و در حق مظلومی اجحاف میشود هر کدام از ما به قدر توانایی خود باید نسبت به آن واکنش نشان دهد و خنثی و بیخیال نباشد پس باید در ساحت زندگی فردی و خانوادگی واجتماعی مسؤولیت پذیر باشیم.امام حسین(ع) ابتدا حدود 50 سال در زندگی فردی خودشان به تزکیه نفس پرداختند در عرصه زندگی خانوادگی حضور تاثیرگذاری داشتند و بعد در عرصه اجتماعی نقش خود را ایفا نمودند.



نظر شما