وداع با آقای شهید ایران

در تفسیر راهبردی آیت‌الله جوادی آملی، «انتصار» نه به معنای تهاجم، که راهبردی قرآنی برای بازدارندگی و ستم‌ناپذیری است؛ الگویی که با تکیه بر بازگرداندنِ «سنگِ تعدی» به سوی متجاوز، عزتِ امت اسلامی را در برابر نظام سلطه تضمین می‌کند.

واکاوی راهبردی آیت‌الله العظمی جوادی آملی از مفهوم «انتقام»
زمان مطالعه: ۱ دقیقه
در تلاطم تحولات منطقه‌ای و مواجهه مداوم میان جبهه‌ی حق و باطل، فهمِ دقیقِ مؤلفه‌های «قدرت ملی» و «عزت ایمانی» ضرورتی اجتناب‌ناپذیر است. در این میان، مفهوم قرآنی «انتصار» به معنای «انتقام از ستمگر»، از منظر حضرت آیت‌الله جوادی آملی، به مثابه دکترینِ بازدارندگیِ نظام اسلامی تبیین می‌شود. این تفسیر می‌تواند پاسخ به این پرسش باشد که چگونه این «انتقامِ مشروع» و «ستم‌ناپذیری»، به عنوان ابزاری برای سنجشِ غیرتِ دینی و استقلالِ امت، مسیرِ حرکتِ نظام اسلامی را تا رسیدن به عصر ظهور ترسیم می‌کند.

خداوند در قرآن کریم می‌فرماید:

«وَالَّذِینَ إِذَا أَصَابَهُمُ الْبَغْیُ هُمْ یَنْتَصِرُونَ».

در این آیه، مردان الهی کسانی توصیف شده‌اند که اهل «انتصار» هستند؛ انتصار نه به معنای نصرت‌خواهی از دیگران، بلکه به معنای انتقام و بازستاندن حق است.

خداوند نیز قادر به «انتصار» است؛ چنان‌که در سوره مبارکه محمد (ص) می‌فرماید:

«وَلَوْ یَشَاءُ اللَّهُ لَانْتَصَرَ مِنْهُمْ»؛

در اینجا نیز انتصار به معنای انتقام گرفتن است. خداوند می‌فرماید اگر اراده می‌کرد، خود از ظالمان انتقام می‌گرفت.

اما خواست شما را بیازماید تا مشخص شود آیا ملت‌هایی زیر سلطه و ستم‌پذیرید یا خیر؛ «وَلَکِنْ لِیَبْلُوَ بَعْضَکُم بِبَعْضٍ وَالَّذِینَ قُتِلُوا فِی سَبِیلِ اللَّهِ فَلَنْ یُضِلَّ أَعْمَالَهُمْ».

«مفهوم «انتصار» در اینجا به معنای بیداری و زیر بار ظلم نرفتن است. این همان بیان نورانی است که می‌فرماید:

«رُدُّوا الْحَجَرَ مِنْ حَیْثُ جَاءَ»؛ (سنگ را از همان‌جایی که آمده، بازگردانید).

این کلام گهربار، پیامی عمیق دارد: ستم‌پذیر نباشید؛ اگر سنگی به‌سوی شما پرتاب شد، بلافاصله آن را به همان‌جایی که از آن آمده بازگردانید.

این سیره، به معنای آغازگرِ تهاجم بودن نیست؛ ما هرگز به کسی سنگ نمی‌زنیم، اما در برابر سنگی که به‌سمت‌مان آمده، منفعل نخواهیم بود. این همان منطقِ عزت‌مدارانه‌ای است که می‌گوید:

«لا یَحْتَمِلُ الظُّلْمَ إِلَّا الذَّلِیلُ» (جز شخص ذلیل، کسی بار ظلم را بر دوش نمی‌کشد).

بنابراین، مردان الهی کسانی‌اند که اهل «انتصار» و بازستاندنِ حق خویش‌اند؛ آنان آغازگر حمله نیستند، اما به هیچ کس نیز اجازه تعدی نمی‌دهند. با این منطقِ عزتمندانه، امید آن داریم که این نظام اسلامی تا زمان ظهور صاحب اصلی‌اش محفوظ بماند.

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
در زمینه انتشار نظرات مخاطبان رعایت چند مورد ضروری است:
  • لطفا نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
  • مدیر سایت مجاز به ویرایش ادبی نظرات مخاطبان است.
  • نظرات حاوی توهین و هرگونه نسبت ناروا به اشخاص حقیقی و حقوقی منتشر نمی‌شود.
  • نظرات پس از تأیید منتشر می‌شود.
captcha