حملات مشترک آمریکا و عربستان به الحشدالشعبی، پاسخ موشکی ایران به پایگاه آمریکا در اردن و تهدید تازه ترامپ، آرامش پنجروزه را شکست و جنگ را وارد مرحلهای منطقهایتر کرد. پنج روز مکث نظامی، با چند حمله همزمان پایان یافت. جنگندههای آمریکا و عربستان مواضع الحشدالشعبی را در هفت استان عراق هدف قرار دادند حملاتی که دستکم ۲۰ شهید و ۳۲ زخمی بر جای گذاشت که چهار تن از شهدا ایرانی هستند و همزمان، سپاه از شلیک چند موشک بالستیک به پایگاه و مرکز فرماندهی آمریکا در اردن خبر داد. مهمترین رخداد ۲۴ساعت گذشته هم این بود که عربستان برای نخستین بار از جایگاه کشوری که مدعی پرهیز از گسترش جنگ بود، به شریک مستقیم عملیات نظامی آمریکا در عراق تبدیل شد.
ریاض از ژست میانجیگری عبور کرد
عربستان حملات خود را پاسخ به پهپادهایی دانست که از خاک عراق به تأسیسات نفتی این کشور شلیک شده بودند، اما ایران هر گونه ارتباط با این حملات را رد کرد و گروه مقاومت اسلامی عراق نیز مسئولیت آنها را نپذیرفت. الحشدالشعبی مجموعهای خارج از ساختار دولت عراق نیست؛ این نیرو از سالها پیش بخشی رسمی از دستگاه امنیتی این کشور به شمار میرود. به همین دلیل، رئیسجمهور عراق، نخستوزیر پیشین و مقامهای الحشد، حمله را نقض آشکار حاکمیت عراق دانستند. سفر برنامهریزیشده نخستوزیر عراق به عربستان نیز به تعویق افتاد؛ نخستین هزینه سیاسی تصمیم ریاض.ورود نظامی عربستان به عراق خطایی مهم است. ایران طی ماههای گذشته تلاش کرده رابطه خود با ریاض را از جنگ مستقیم دور نگه دارد، اما اکنون عربستان با ورود به عملیات آمریکا، خود را از جایگاه یک قدرت منطقهای متمایل به کاهش تنش، به بخشی از میدان درگیری منتقل کرده است.
آرامش شکننده بود، نه توافق
همزمان با حملات عراق، سپاه اعلام کرد پایگاه آمریکا در اردن را با موشکهای بالستیک هدف قرار داده است. اردن گفت پنج موشک را رهگیری کرده و ترامپ نیز از پاسخ سنگین سخن گفت. برخی تحلیلگران معتقدند ترتیب دقیق حملات هنوز روشن نیست؛ معلوم نیست حملات عراق پیش از شلیک ایران انجام شده یا پس از آن.همین ابهام، شکنندگی آتشبس اعلامنشده را نشان میدهد. واشنگتن در روزهای گذشته از «گفتوگوهای دوستانه» حرف میزد، اما همزمان با حضور نتانیاهو در کاخ سفید، حملات در عراق از سر گرفته شد. برای ایران، این همزمانی یادآور همان نگرانی همیشگی است؛ آمریکا از توقف حملات برای مذاکره استفاده میکند یا برای تجدید نیرو و آمادهسازی دور بعدی جنگ؟
ایران طرح مسقط را نپذیرفت
در جبهه دیپلماتیک نیز ایران طرح عمان برای تقسیم برابر مدیریت هرمز را رد کرد. ایران پیشنهاد داده مسیر داخل آبهای ایران کاملاً تحت مدیریت آن باشد و در بخشی از مسیر عمانی نیز نقش داشته باشد و هشدار داد در صورت رد این پیشنهاد، تنگه بسته میماند. این موضع نشان میدهد ایران حاضر نیست زیر فشار نظامی، اختیار خود در هرمز را واگذار کند.
ایستگاه صد و پنجاه و سوم؛ منطقه علیه منطقه
جنگ از دوره مکث خارج شد، اما این بار با ترکیبی پیچیدهتر. آمریکا و عربستان به عراق حمله کردند، ایران پایگاه آمریکا در اردن را هدف گرفت و ترامپ دوباره به زبان تهدید بازگشت.مهمترین خطر این مرحله آن است که کشورهای منطقه، به جای محدود کردن جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران، خود به مجریان آن تبدیل شوند. حمله به عراق نشان داد اگر این روند مهار نشود، جنگ دیگر فقط میان تهران و واشنگتن نخواهد بود؛ منطقه بهتدریج علیه خودش مسلح میشود.
نظر شما