تحلیلگران اطلاعاتی چین بر این باورند که موساد ممکن است از بحران مهاجرت میان اسپانیا و مراکش برای اعمال فشار بر مادرید استفاده کند؛ اقدامی که پیامدهایی برای اروپا، چین و امنیت منطقهای دارد.
مهاجرتی که از مرزهای اسپانیا فراتر رفت
بحران کنونی ورود هزاران پناهجو و مهاجر مراکشی به شهرهای اسپانیایی سئوتا و ملیلیه، به موضوعی فراتر از یک مسئله مهاجرتی برای محافل اطلاعاتی، نظامی، سیاسی و راهبردی چین تبدیل شده است. تحلیلگران چینی این تحولات را از منظر عملیات اطلاعاتی و امنیتی بررسی کرده و مدعی شدهاند که نهادهای اطلاعاتی غربی، بهویژه موساد اسرائیل، ممکن است در تشدید بحران نقش داشته باشند.
بر اساس این ارزیابی، هدف از تشدید بحران میتواند اعمال فشار بر مادرید به دلیل مواضعش در قبال اسرائیل، حمایت از غزه و به رسمیت شناختن دولت فلسطین باشد. در همین چارچوب، چین دفتر نهم وزارت امنیت دولتی خود، موسوم به MSS، را برای رصد فعالیتهای اطلاعاتی خارجی و حفاظت از منافع و سرمایهگذاریهای چین در چارچوب ابتکار کمربند و جاده فعالتر کرده است.
رسانههای چینی از جمله CGTN و شینهوا نیز بحران مهاجران مراکشی در مسیر سئوتا و ملیلیه را از نزدیک پوشش دادهاند. این گزارشها بر ماهیت انسانی بحران، تدابیر شدید امنیتی اسپانیا، پیامدهای آن برای مرزهای اتحادیه اروپا و منطقه شنگن و همچنین تأثیر بحران بر روابط اسپانیا با اتحادیه اروپا تمرکز داشتهاند.
در همین حال، محافل اطلاعاتی چین تلاش کردهاند میزان دخالت احتمالی سرویسهای اطلاعاتی خارجی در تحریک این موج مهاجرت و ایجاد ناآرامی را بررسی کنند. از نگاه آنها، چنین بحرانهایی میتواند علاوه بر امنیت اروپا، بر مسیرهای تجاری و انرژی چین نیز اثر بگذارد؛ به همین دلیل، حفاظت از زیرساختها، بنادر، مسیرهای لجستیکی و پروژههای ابتکار کمربند و جاده در مناطق حساس، اهمیت بیشتری پیدا کرده است.
رسانههای چینی همچنین از مرز مراکش و داخل سئوتا و ملیلیه بهصورت زنده گزارش تهیه کردند و بر شمار بالای مهاجرانی که از سمت مراکش وارد شدند و تلاش آنها برای عبور زمینی، در شرایط حضور گسترده نیروهای امنیتی دو طرف، تمرکز داشتند. همزمان، واکنش کشورهای اروپایی و تنشهای سیاسی در داخل اتحادیه اروپا درباره امنیت مرزها نیز مورد توجه قرار گرفت. گزارشها همچنین به اعزام نیروهای کمکی از سوی اسپانیا و نصب موانع شناور دریایی برای مهار بحران اشاره کردند.
چرا چین پای موساد را به بحران باز میکند؟
در مرکز تحلیلهای اطلاعاتی چین، ارتباط میان بحران مهاجرت و تنشهای دیپلماتیک میان اسپانیا و اسرائیل قرار دارد. نهادهای اطلاعاتی چین، بهویژه دفتر نهم وزارت امنیت دولتی، ورود مهاجران و پناهجویان مراکشی به سئوتا و ملیلیه را با تنشهای شدید میان مادرید و تلآویو مرتبط دانستهاند؛ تنشهایی که از موضع اسپانیا در قبال جنگ غزه و به رسمیت شناختن دولت فلسطین سرچشمه گرفته است.
در این تحلیلها به مجموعهای از فشارهای سیاسی و دیپلماتیک اسرائیل علیه اسپانیا نیز اشاره شده است؛ از جمله اظهارات سیاسی، فراخواندن سفرا و اعمال فشار اقتصادی و دیپلماتیک از طریق متحدان غربی.
بر همین اساس، تحلیلگران چینی انگشت اتهام را به سوی موساد و رئیس جدید آن، «رومان گوفمن»، نشانه رفتهاند و مدعی شدهاند که این سازمان ممکن است در سازماندهی یا تشویق مهاجرت غیرقانونی مراکشیها به سمت «سئوتا» و «ملیلیه» نقش داشته باشد.
از منظر این تحلیل، استفاده از بحران مهاجرت میتواند اهرمی برای محدود کردن انتقادهای اسپانیا از سیاستهای اسرائیل در قبال غزه و ایران باشد. این فشار همچنین میتواند دولت نخستوزیر پدرو سانچز را با بحران سیاسی بیشتری مواجه کند.
این ارزیابیها پس از سفر سانچز به سئوتا در روز شنبه اول اوت ۲۰۲۶ اهمیت بیشتری پیدا کرد؛ سفری که با اعتراض و شعارهای معترضان اسپانیایی همراه شد و آنها نخستوزیر را مسئول مستقیم بحران بیسابقه مرزی با مراکش دانستند.
در همین شرایط، ادعاهایی درباره تلاشهایی در داخل اتحادیه اروپا برای اخراج اسپانیا از این اتحادیه مطرح شده است؛ اقدامی که در صورت تحقق، از نگاه تحلیلگران چینی، میتواند یکی از بیسابقهترین پیامدهای سیاسی بحران مهاجرت کنونی باشد.
رومان گوفمن و بازگشت عملیات میدانی موساد
بخش دیگری از تحلیل چین به شخصیت و پیشینه رئیس جدید موساد مربوط میشود. «رومان گوفمن» در ژوئن ۲۰۲۶ ریاست موساد را بر عهده گرفت و جانشین «دیوید بارنیا» شد. تحلیلگران چینی تأکید میکنند که او برخلاف بسیاری از پیشینیان خود، پیشینهای کاملاً نظامی دارد.
بر اساس این تحلیل، اولویتهای اعلامشده در دوره ریاست گوفمن عمدتاً بر عملیات اطلاعاتی میدانی برای مقابله با تهدیدهای ایران و از بین بردن شبکههای منطقهای آن متمرکز است. غزه و لبنان نیز در این چارچوب از منظر نظامی، امنیتی و میدانی مورد توجه قرار گرفتهاند.
تحلیلگران چینی بر این باورند که همین پیشینه نظامی میتواند به افزایش عملیاتهای میدانی موساد منجر شود و بحران مهاجرت میان مراکش و اسپانیا نیز ممکن است در چارچوب همین رویکرد مورد بررسی قرار گیرد.
در این روایت، موساد علاوه بر فعالیتهای مرتبط با ایران، غزه و لبنان، میتواند از پروندههای حساس منطقهای علیه رقبای اروپایی خود نیز استفاده کند. یکی از این پروندهها، اختلافات میان اسپانیا و مراکش بر سر صحرای غربی و همچنین مسائل مرزی و امنیتی دو کشور است.
از این منظر، بحران مهاجرت سئوتا و ملیلیه صرفاً یک رویداد انسانی یا مرزی تلقی نمیشود، بلکه بخشی از مجموعهای از پروندههای حساس منطقهای است که سرویسهای اطلاعاتی خارجی میتوانند از آنها بهعنوان ابزار فشار استفاده کنند.
تحلیلهای سیاسی و اطلاعاتی چین همچنین به تبادلات میان مقامهای اسپانیایی و دیپلماتهای اسرائیلی در شبکههای اجتماعی پرداختهاند. این تبادلات در پی مواضع سیاسی اسپانیا در مخالفت با سیاستهای اسرائیل شکل گرفت.
یکی از موارد مورد توجه، اظهارات «دنی دانون»، سفیر اسرائیل در سازمان ملل، درباره بحران مهاجرت در سئوتا بود. دانون در انتقاد از اسپانیا به وجود مناطق تحت حاکمیت اسپانیا در آفریقا اشاره کرد.
در ادامه، «اسکار پوئنته»، وزیر حملونقل اسپانیا، در واکنش به توییت دانون نوشت: «به نظر میرسد همهچیز روشنتر شده است.»
تحلیلگران اطلاعاتی چین این جمله را یک سیگنال سیاسی و حتی نشانهای اطلاعاتی تفسیر کردهاند که از دید آنها میتواند به ارتباط میان تنشهای اسپانیا و اسرائیل و بحران مهاجرتی کنونی اشاره داشته باشد.
از سئوتا و ملیلیه تا پروژههای کمربند و جاده
نهادهای اطلاعاتی چین در ادامه تلاش کردهاند دلایل ورود بیسابقه مهاجران مراکشی به سئوتا و ملیلیه را بررسی کنند. یکی از فرضیههای مطرحشده، نقش شبکههای قاچاق انسان است؛ شبکههایی که بنا بر این تحلیل ممکن است ارتباط مستقیم یا غیرمستقیم با موساد داشته باشند.
در این روایت، اطلاعات گمراهکننده درباره تصمیمات قضایی محلی، وضعیت حقوقی سئوتا و ملیلیه و ادعاهایی درباره امکان دریافت آسان پناهندگی و سپس تابعیت اسپانیا، میتواند مهاجران را به حرکت به سمت این مناطق ترغیب کرده باشد.
مقامها و محافل رسمی چین بر همین اساس خواستار هماهنگی امنیتی نزدیک میان مراکش و اسپانیا برای مهار بحران و بازگرداندن مهاجران شدهاند؛ آن هم بدون دخالت طرفهای خارجی که به گفته این تحلیلها ممکن است در تشدید بحران نقش داشته باشند.
همزمان، فعالیتهای دفتر نهم وزارت امنیت دولتی چین افزایش یافته و تمرکز آن بر رصد تحرکات و عملیات میدانی نیروهای موساد، بهویژه در ایران و مصر، بیشتر شده است.
این افزایش فعالیت پس از حمله یک پهپاد ناشناس به بندر دمیاط و بحران مرتبط با ورود مهاجران مراکشی به سئوتا و ملیلیه مورد توجه قرار گرفته است. هدف اصلی، بر اساس تحلیلهای چینی، حفاظت از سرمایهگذاریها و پروژههای ابتکار کمربند و جاده در برابر نفوذ امنیتی غرب، اسرائیل و بهویژه آمریکا و همچنین مقابله با شبکههای جاسوسی، نفوذ و خرابکاری عنوان شده است.
از نگاه این تحلیلها، بیثباتسازی شمال آفریقا و پیوند دادن آن با بحران مهاجرت میتواند تهدیدی برای پروژههای اقتصادی و زیرساختی چین در منطقه باشد. ورود مهاجران غیرقانونی از مراکش به سئوتا و ملیلیه در این چارچوب بخشی از یک مسئله گستردهتر تلقی میشود که میتواند امنیت مسیرهای تجاری، انرژی و لجستیکی چین را تحت تأثیر قرار دهد.
در نهایت، روایت اطلاعاتی چین از بحران اسپانیا و مراکش، مهاجرت را نه صرفاً بهعنوان یک مسئله انسانی و مرزی، بلکه بهعنوان پروندهای درهمتنیده با رقابتهای اطلاعاتی، تنشهای دیپلماتیک و منافع ژئوپلیتیکی میبیند؛ پروندهای که در آن، موساد در مرکز یکی از مهمترین فرضیههای مطرحشده درباره منشأ و تداوم بحران قرار گرفته است.
نظر شما